रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

३७८ रसार्णवे कुङ्कुमाभं भवेद्यावत् तेन नागपुटे¹ पचेत् ॥ ३३ ॥ समं शुल्बं² ततो देयं तच्छुल्बं तारपञ्चके³ । त्रिवारं शोधयेद्धुत्वा शुद्धं हेमदलं भवेत् ॥ ३४ ॥ वङ्गं नागं तथा⁴ तीक्ष्णं शुल्बं तारं च पञ्चकम्⁵ । त्रिवारं शोधयेद्धुत्वा शुद्धं हेमदलं भवेत्⁶ ॥ ३५ ॥ तालकं गन्धपाषाणं⁷ माक्षिकं खर्परं⁸ विषम् । मातुलुङ्गरुयुतं⁹ लिप्त्वा वङ्गलोहं पुटे पचेत्¹⁰ ॥ ३६ ॥ दरदं गन्धपाषाणं माक्षिकं सैन्धवं विषम् । मातुलुङ्गरुयुतं लिप्त्वा तीक्ष्णलोहं¹¹ पुटे पचेत्¹² ॥ ३७ ॥ कुनटी गन्धपाषाणं माक्षिकं सैन्धवं विषम् । मातुलुङ्गरुयुतं लिप्त्वा नागलोहं पुटे पचेत्¹³ ॥ ३८ ॥ सर्व्वं हेमदले वाह्यं¹⁴ हेम बद्धेन¹⁵ वेधयेत् ॥ ३९ ॥ (1) D has तेषां नागपुटं K has तेन नागपुटं. (2) B reads सम- शूलं. (3) B and K read तारपंचके, which seems to be incorrect. (4) K wants तथा. (5) This hemistich and the next one are not found in D. (6) This hemistich is not found in K. (7) D reads हेमपाषाणं. (8) B reads खर्परो. (9) K reads मातुलिंग- युतं. (10) D reads पुटं भवेत्, which seems to be incorrect. (11) K reads वंगलोहं. (12) After this śloka we find a śloka in B, which is a repitition of the 36th, having नागलोहं in place of वङ्गलोहं. (13) This śloka is not found in D. In K we see only the word कुनटी. (14) B reads बाह्यः. D reads सर्वं हेमदलौ, which seems to be incorrect. (15) B reads हेम चाग्नेन.