रत्नावली नाटिका (सम्राट हर्षवर्धन - शास्त्रीय नाटिका रत्न सम्पूर्ण ४ अङ्क सान्वय सटीक)

360 रत्नावली सम्बन्धलोपो मा भूदिति दत्ता सा रत्नावली देवाय प्रतिपाद- यितुमस्माभिरानीयमाना समुद्रे यानभङ्गान्निमग्ना¹ । (इति रुदन्नधो- मुखस्तिष्ठति ) वासवदत्ता—(सास्रम्) हा हदाह्मि मंदभाइणी ! हा बहिणि रअणावलि ! कहिं दाणिं सि ? देहि मे पडिवअणं । ( इति मूर्च्छिता पतति ) (क) राजा—समाश्वसिहि समाश्वसिहि । दुरवगाहा गति- र्दैवस्य । वाहनभङ्गपतितोत्थितौ² नन्वेतावेव ते निदर्शनम् । ( इति वसुभूतिबाभ्रव्यौ दर्शयति ) वासवदत्ता—अज्जउत्त ! जुज्जदि एब्बं । परं कुदो मम एत्तिअं भाअधेअं ? (ख) राजा—( अपवार्य ) बाभ्रव्य ! किमेवमिति सर्व्वथा नाव- गच्छामि । बाभ्रव्य—देव ! श्रूयताम्— ( नेपथ्ये महान् कलकलः ) हर्म्याणां हेमशृङ्गश्रियमिव निचयैरर्चिषामादधानः मान्द्रोद्यानद्रुमाग्रग्लपनपिशुनितात्यन्ततीव्राभितापः । कुर्व्वन् क्रीडामहीन्द्रं सजलजलधरश्यामलं धूमपातै- रेष प्लोषार्त्तयोषिज्जन इह सहसैवोत्थितोऽन्तःपुरेऽग्निः ॥१४॥ (क) हा हतास्मि मन्दभागिनी ! हा भगिनि रत्नावलि ! क्व इदानीमसि ? देहि मे प्रतिवचनम् । (ख) आर्य्यपुत्र, युज्यते एवम् । परं कुतः मम एतावद् भागधेयम् ?

1. सा च युष्मदन्तिकमानीयमाना यानभङ्गात् सागरे निमग्ना । 2. यानभङ्ग- पतितोत्थितौ ।