समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

मेर्वादिवोडशप्रासादादिलक्षणं नाम पञ्चपञ्चाशोऽध्यायः । ३०७ अथ मेर्वादिवोडशप्रासादादिलक्षणं नाम पञ्चपञ्चाशोऽध्यायः । प्रासादानाम्नतो लक्ष्म षोडशानां विशेषतः । ज्येष्ठमध्यकनिष्ठानां यथावदभिदध्महे ॥ १ ॥ विभज्यते यथां¹ येन प्रागश्चोर्ध्वं विधीयते( ? ) । यावदूं² यस्य प्रमाणं तुं³ नथा⁴ तत् तस्य कथ्यते ॥ २ ॥ मेरुः प्रासादराजश्च कैलासश्च हरॅ⁵प्रियः । सर्वतोभद्रकश्चैव विमानच्छदनन्दनौ ॥ ३ ॥ स्वस्तिको मुक्तकोणश्च श्रीवत्सो हंससंज्ञितः । रुचको वर्धमानश्च गरुडैश्च गजस्तथा ॥ ४ ॥ मृगराजश्च पद्मश्च वलभी ⁶चेति ते स्मृताः । न त्रयस्त्रिंशतोऽधस्तान्नापि पञ्चाशतः परा ॥ ५ ॥ सङ्ख्या भवति हस्तानां मेरोरिति पुराविदः । विभज्य दशधा क्षेत्रं शृङ्गं कुर्याद् द्विभागिकम् ॥ ६ ॥ कृत्वा षड्भागिकं मध्यं निर्गमस्तत्र दीयते । भागस्य षोडशांशेन विधेयं सलिलान्तरम् ॥ ७ ॥ पदैः षोडशभिर्गर्भे विधेया चास्य विस्तृतिः । प्रासादभित्ति( ः)पद्किका पदविस्तृतं⁷मन्तरम्( ? ) ॥ ८ ॥ ⁸पद्किका बाह्यभित्तिः स्यादित्येष स तदा॑⁹ स्मृतः । द्विपदो वेदिकाबन्धो जङ्घा पञ्चपदोदया ॥ ९ ॥ पदार्धेन पदार्धेन मेखलान्तरपत्रके । ¹⁰शृङ्गोच्छ्रितिस्त्रिभिर्भागैर्नवभिः शिखरोच्छ्रितिः ॥ १० ॥ शिखरस्यास्य कर्तव्यास्तज्जैः षोडश भूमिकाः । स्कन्धोऽशैर्र्विस्तृतः षड्भिरंशेनोच्छ्रितमण्डकम् ॥ ११ ॥ १ क. था प्रायः प्रापे चोर्वे वि (?)। २ क. दस्य। ३ क. च। ४ क. रि। ५ क. डो गरुडम्त । ६ द. वे। ७ द. ति। ८ क. वाटिका। ९ द. धा। १० क. त्रिभागोच्छ्रि ।