समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

३२८ समराङ्गणसूत्रधारे जङ्घास्य पञ्चभिर्भागैः पीठं चास्य तदर्धतः । विरण्ड्यर्धांशिकाद्विश्च (?) भागश्चान्तरपत्रयोः ॥ ७३ ॥ तथोत्सेधत्रिभागैश्च नवभिः शिखरोच्छ्रितः । कुम्भश्चामलसारश्च सिंहेऽस्मिन्द्रा (स्मिन् भा) गमाग(न)तः ॥७४॥ सिंहः ॥ चतुरश्रीकृते क्षेत्रे चतुर्भिर्भाजितैः पदैः । सीमाविस्तारमानेन रथांस्तस्य प्रकल्पयेत् ॥ ७५ ॥ पादेनैकेन निर्यातान् दिक्षु सर्वास्रनुक्रमात् । प्राग्ग्रीवान् पुनरस्यैव भागद्वितयविस्तृतान् ॥ ७६ ॥ पदषड्भागनिर्यातान् विदधीन चतुर्दिशम् । चतुर्भागायतो गर्भः कार्योऽस्य द्व्यंशविस्तृतः ॥ ७७ ॥ जङ्घोत्सेधश्च पीठं च यथा भद्रे तथा भवेत् । प्रासादो भवसंज्ञोऽयं देवतात्रितयाश्रयः ॥ ७८ ॥ भवः ॥ भवस्यैव यदा कुर्याद् रथान् संजलनिर्गमान् । द्विभङ्गं संश्रयोऽन्यः सा ( ? ) प्रासादो विभवाभिधः ॥ ७९ ॥ ( त्रिलिङ्गः ? ) अष्टधा भाजिते क्षेत्रे चतुरश्रे समन्ततः । विदध्याद् गर्भसूत्राणि कर्णसूत्राणि च क्रमात् ॥ ८० ॥ दिक्षूत्रेष्वखिलेष्वस्य सीमार्थं पदमेव च । पदस्याष्टादशो भागस्तद्योगाद् वृत्तमालिखेत् ॥ ८१ ॥ विस्तारार्धं भवेद् गर्भो गर्भार्धास्तस्य भित्तयः । तद्वृत्तबाह्यसूत्रेण भागान् षोडश कारयेत् ॥ ८२ ॥ दिक्सूत्रकर्णसूत्रेषु रथकान् सम्प्रकल्पयेत् । द्विभागा रथिका कार्या सलिलान्तरभूषिता ॥ ८३ ॥ सलिलान्तरमेतस्य श्रीवत्सस्येव कल्पयेत् । जङ्घोत्सेधे² च पीठे च शिखरं ( ? )³ च तथा भवेत् ॥ ८४ ॥ १ द. थ । २ द. धश्च पीठं च । ३ द. रतं ।