भारतकोश
समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

Samarangana Sutradhara of Raja Bhoja

धाराधिपति महाराज भोज / प्रो. पुष्पेन्द्र कुमार द्वारा

DevanagariHindipublished726 पृष्ठ

पृष्ठ 449, कुल 726 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 449

३८६ समराङ्गणसूत्रधारे अन्धारिका तु भागौ द्वौ बाह्यभित्तिस्तु भागिकी । त्रि(भि)र्भागैर्विनिष्क्रान्तं तेषु कार्याश्चतुष्किकाः ॥ द्विगुणं कथिते(तं) चोर्ध्वमानं घण्टाण्डकान्वितम् । प्रमाणेन विधातव्यो दश भागास्तुलोदयः ॥ त्रिपदो वेदिकाबन्धो जङ्घा स्यात् + षडंशकः । मेखलान्तरपत्रे च भागेनैकेन कारयेत् ॥ पदत्रयेण (सादूर्ध्वं शृङ्गं कलश चाण्डकम् ?) । शिखरा विंशतिः कार्याः सम्भित्ताः (संभिन्नाः) सर्वमण्डपैः ॥ शृङ्गादधो विधातव्या(व्यं) मल्लच्छाद्यं मनोहरम् । एवं सर्वचतुष्केषु मल्लच्छाद्यानि कारयेत् ॥ छाद्यकैः पञ्चभिः कार्यों मध्ये प्रासादनायकः । घटिकानां समुच्छ्रायः सपादं पदमिष्यते ॥ घण्टायाः सार्धभागेन ग्रीवायाश्च पदादि(धि)का । कर्त्तव्यामलसारी तु (पादोनांशायखण्डिकाम् ?) ॥ द्विपदः कलशः कार्यों बीजस्वरसमन्वितः । पञ्चघण्टावृतं कृत्वा विमाना(नं) पञ्चचामरम् ॥ (अतीतविस्त्वयान् सर्वान् लोकः प्राप्नोति सम्भव ?) । पञ्चचामरः ॥ नन्दिघोषमथ ब्रूमो विपक्षभयनाशनम् ॥ य एनं भक्तितः कुर्यात् स भवेदजरामरः । चतुरश्रे समे क्षेत्रे चतुर्भागविभाजिते ॥ भद्रं द्विभागविस्तारं कुर्याद् भागविनिर्गमम् । भित्तिरत्र न कर्तव्या दिशि कस्यामपि ध्रुवम् ॥ कुर्वीत राजसेनं तु वेदिचन्द्रावलोकनम् । दिक्षु क्रमोऽयं सर्वासु त्यक्त्वा मार्गचतुष्टयम् ॥ १ 'स्यादूर्ध्वं शृङ्गं सकलशाण्डकम्' इति स्यात् ।