भारतकोश
समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

Samarangana Sutradhara of Raja Bhoja

धाराधिपति महाराज भोज / प्रो. पुष्पेन्द्र कुमार द्वारा

DevanagariHindipublished726 पृष्ठ

पृष्ठ 664, कुल 726 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 664

देवादिरूपप्रहरणसंयोगलक्षणं नाम सप्तसप्ततितमोऽध्यायः । ६०३ सर्वलक्षणसम्पूर्णो^१ नेत्रत्रितयभूषणः । एवंविधगुणैर्युक्तो यत्र लोकेश्वरो हरः ॥ १२ ॥ परा तत्र भवेद् वृद्धिर्देशस्य च नृपस्य च । यदारण्ये (संमाने ?)^२ वा विधीयेत महेश्वरः ॥ १३ ॥ एवं रूपस्तदा कार्यः कारकस्य शुभावहः । अष्टादशभुजो (जो) दोषणां^३ विंशत्या वा समन्वितः ॥ १४ ॥ शतबाहुः कदाचिद्वा सहस्रभुज एव च । रौद्ररूपो गणवृतैः^४ सिंहचर्मोत्तरीयकः ॥ १५ ॥ तीक्ष्णदंष्ट्राग्रदशनः शिरोमालाविभूषितः^५ । चन्द्राङ्कितशिराः श्रीमान् पीनोरस्कोऽग्रदर्शनः ॥ १६ ॥ (भद्रम् ?)^६ कर्तव्यः श्मशानस्थो महेश्वरः । द्विभुजो राजधान्यां तु पत्तने स्याच्चतुर्भुजः ॥ १७ ॥ कर्तव्यो विंशतिभुजः श्मशानारण्यमध्यगः । एकोऽपि भगवान् भद्र(:) स्थानभेदविकल्पितैः^७ ॥ १८ ॥ रौद्रसौम्यस्वभावश्च क्रियमाणो भवेद् बुधैः । (उद्याद्यथा भौवद्भागभगवान्)^८ सौम्यदर्शनः ॥ १९ ॥ स एव तीक्ष्णतामेति मध्यन्दिनगतः पुनः । तथारण्यस्थितो नित्यं रौद्रो भवति शङ्करः ॥ २० ॥ (सं येद सौम्यावति स्थाने सौम्यो व्यवस्थितः ?)^९ । स्थानान्येतानि सर्वाणि ज्ञात्वा किम्पुरुषादिभिः ॥ २१ ॥ प्रैमथैः^११ सहितः कार्यः शङ्करो लोकशङ्करः । एतद् यथावत् कथितं संस्थानं त्रिपुरद्रुहः^१२ ॥ २२ ॥ १ द. र्णे । २ मुद्रित प्रतौ 'श्मशाने' इति स्यात् । ३ द. ष्णा । ४ द. त्तः । ५ द. ल । ६ द. भद्रस्तू स्तु कं । मुद्रित प्रतौ 'भद्रमूर्तिस्तु' इति स्यात् । ७ द. ताः । ८ द. ०द्यं; मुद्रित प्रतौ 'उद्यन् यथा भवेद् भानुर्भगवान्' इति स्यात् । ९ द. भा(भ)वे । १० द. स एदा सौभ्या भवति; मुद्रित प्रतौ 'स एव सौम्यो भवति स्थाने सौम्ये व्यवस्थितः' इति स्यात् । ११ द. प्रथमैः । १२ द. रुहा ।