समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

१६ समराङ्गणसूत्रधारे। पितॄणामालयः शृङ्गैरूच्छ्रितैः शृङ्गवान् गिरिः। हिमाचलस्य याम्येन क्षारान्धिवृतमैन्यतः ॥ २७ ॥ वर्षं स्याद् भारतं नाम प्रथमं कार्मुकाकृति। तुषारनिलयस्याद्रेर्हेमकूटाचलस्य च ॥ २८ ॥ मध्ये किंपुरुषं नाम द्वितीयं वर्षमीरितम्। अन्तरे हेमकूटस्य निषधस्य च भूभृतः ॥ २९ ॥ हरिवर्षमिति प्रोक्तं तृतीयं वर्षमुत्तमम्। निषधाचलनीलाद्रिमाल्यवद्गन्धभूभृताम् ॥ ३० ॥ चतुर्णां मध्यगं वर्षं तुर्यमस्मिन्निलावृतम्। उत्तरे नीलशैलस्य याम्ये च श्वेतभूभृतः ॥ ३१ ॥ पञ्चमं वर्षमत्यर्थरम्यं रम्यकसंज्ञितम्। श्वेतशृङ्गवतोः शैलराजयोरनयोरिह ॥ ३२ ॥ मध्ये षष्ठं हिरण्यांशुरम्यं हैरण्यकाह्वयम्। अस्योत्तरे शृङ्गवतो याम्ये च क्षारवारिधेः ॥ ३३ ॥ कुरुवर्षाभिधं वर्षमुत्तरेण प्रचक्षते। अन्तरा नीलनिषधौ प्राग्भागे माल्यवद्गिरेः ॥ ३४ ॥ भद्राश्वमष्टमं वर्षं प्राक्समुद्रान्तमीरितम्। गन्धमादनशैलस्य प्रत्यक् प्राक् चापाम्बुधेः ॥ ३५ ॥ नवमं वर्षमाचार्याः केतुमालं प्रचक्षते। इति प्रोक्तानि वर्षाणि नवामूनि मया तव ॥ ३६ ॥ साम्प्रतं पुनरेतेषां प्रमाणमवधारय। प्रमाणेन सहस्राणि चतुस्त्रिंशच्चतुर्दिशम् ॥ ३७ ॥ योजनानामिहेच्छन्ति चतुरश्रमिलावृतम्। प्राक्प्रत्यग्भागगे वर्षे तस्योदग्याम्यतः समे ॥ ३८ ॥ १. द. ख. ग. मध्यतः।