समराङ्गणसूत्रधार (महाराज भोज - वास्तु, स्थापत्य एवं यंत्र शास्त्र)

वर्णाश्रमप्रविभागः सप्तमोऽध्यायः । २५ इत्थं दुःखलयार्त्तास्ते व्यवायाद्यभिगुप्तये । हिमनीहारशीताम्बुवाताद्यापच्छिदेऽपि च ॥ ३५ ॥ अजातप्रीतयो वृक्षैः कुट्टिमानि गृहाणि (ते ? च) । व्यधुश्छित्त्वाश्मभिर्वृक्षानन्यान् दुःखार्तचेतसः ॥ ३६ ॥ स्मृत्वा कल्पद्रुमाकारास्तद्रूपाणि गृहाणि ते । एकद्वित्रिचतुःसप्तदशशालानि चक्रिरे ॥ ३७ ॥ श(ब्दा ? ष्प)प्राकारपरिखेष्वाच्छन्नेषु तृणादिभिः । हृष्टास्तेष्वनयन् 'कालमाप्तेषु गृहमेधिनः ॥ ३८ ॥ इत्यमीषु गृहिणो गृहेषु ते शीतवातजलतापनाशिषु । हर्षसंवलितमानसाश्चिरं सन्निरस्तविपदोऽवसन् सुखम् ॥ ३९ ॥ इति महाराजाधिराजश्रीभोजदेवविरचिते समराङ्गणसूत्रधारापरनाम्नि वास्तुशास्त्रे सहदेवाधिकारो नाम षष्ठोऽध्यायः ॥

अथ वर्णाश्रमप्रविभागः सप्तमोऽध्यायः । अथामरगणैः सार्धमाजगाम पितामहः । दुःखच्छेदाय मर्त्यानामादाय नृपतिं पृथुम् ॥ १ ॥ स तानूचे प्रभुर्वोऽसौ मरुतामिव वासवः । दण्डधारी च दुष्टानां प्रभावे लोकपालवत् ॥ २ ॥ प्रतापतापितारांतिसिंहः सिंहपराक्रमः । युष्माकमाधिपत्येऽसावभिषिक्तो मया पृथुः ॥ ३ ॥ रक्षाकृत् सर्वशिष्टानामुच्छेत्ता दुष्टचेतसाम् । ³वृत्तितो भीतिहृत् च भविष्यत्येष वो नृपः ॥ ४ ॥ भवद्भिरेतदायत्तैर्भवितव्यं ममाज्ञया । करिष्यत्येष वो ⁴नीत्या चातुर्वर्ण्याश्रमस्थितीः ॥ ५ ॥ १ द. क्रामास्तेषु; ख. ग. कामाप्तास्ते । २ क. ॰रातिः शश्वन् सिंह॰ । ३ द. वृत्तिदो । ४ द. नित्याचारवर्णाश्रमस्थितीः । वा. ४