भारतकोश
साम्ब पुराण (श्री एस. एन. खण्डेलवाल हिन्दी व्याख्या सहित)

साम्ब पुराण (श्री एस. एन. खण्डेलवाल हिन्दी व्याख्या सहित)

Samba Purana Hindi

महर्षि वेदव्यास (व्याख्याकार: श्री एस. एन. खण्डेलवाल) द्वारा

स्रोत: Sri Samba Purana with Hindi Commentary by Sri S. N. Khandelwal (उद्गम)

DevanagariHindipublished424 पृष्ठ

पृष्ठ 369, कुल 424 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 369

अष्टषष्टितमोऽध्यायः

(सर्वसामान्यसाधनम्)

साधनं संप्रवक्ष्यामि यथा सिद्ध्यन्ति साधकाः ।
वेधयोगांश्च विमलान् नानासिद्धिफलप्रदान् ॥ १॥
षाण्मासिकं तु वै योज्यं पुरश्चरणमादिशेत् ।
शाकादिना विधानेन जलैर्वापि च शोधनम् ॥ २॥
ध्यायेच्च प्रणवं पश्चात् सहस्रं शतषड्गुणम् ।
आयच्छन्न तु सम्भ्रान्तः पूर्वेणापूर्णचेतसा ॥ ३॥
शुद्धकायस्ततो मन्त्री कृत्वा वासगृहं ततः ।
तस्मिन् संस्थापयेद् देवं विधिना शास्त्रचोदितम् ॥ ४॥

जिससे साधकों को सिद्धि प्राप्त होती है, उन साधनों की कथा कहूँगा। यह निर्मल, वेधयोग्य तथा नाना सिद्धिदायिनी है। छः मास पुरश्चरण करे। शाकादि विधान द्वारा अथवा केवल जल द्वारा शोधन करे। प्रणव का ध्यान करना चाहिये। तदनन्तर छः सौ हजार जप करना चाहिये। जल्दबाजी अथवा असन्तुष्ट मन से जप कभी न करे। मननशील साधक देहशुद्धि करके निवास का गृह निश्चित करे और उस गृह में यथाशास्त्र विधान से देव-स्थापना करनी चाहिये॥१-४॥

विद्याङ्गानि त्वरिष्टानि स्वमन्त्रं विधिना क्रमात् ।
सहस्रदशपर्यायमेवैकं परिवर्त्तयेत् ॥ ५॥
ततो मन्त्रं समाधाय ईप्सितं मनसः शुभम् ।
आप्यायितुं विरक्तं च दीपितैः शास्त्रतः क्रमात् ॥ ६॥

क्रमश यथाविधि विद्याङ्ग, अरिष्टसमूह तथा अपना मन्त्र पर्याय क्रम से दस हजार जपे। तदनन्तर मन में ईप्सित मन्त्र को सम्यक् रूप से धारण करे और यथाशास्त्र आप्यायित, विरक्त तथा दीपित करे॥५-६॥

जपान्ते तु व्रतं योज्यं व्रतान्तेऽपि च साधनम् ।
अतस्तान् मण्डले योगः साध्यमन्त्रस्य साधने ॥ ७॥
प्रोक्ताः क्रमेण विधयः सर्वमन्त्रानुसारिणः ।
असिध्यमेध्यमायोज्यं कृते वा व्यञ्जनादिके ॥ ८॥