सात्वत संहिता (पाञ्चरात्र आगम - भगवान् सङ्कर्षण-नारद संवाद सान्वय सटीक)
Satvata Samhita of Pancharatra Agama with Commentary
भगवान् सङ्कर्षण / महर्षि नारद द्वारा
पृष्ठ 712, कुल 837 में से
संदर्भ में पढ़ेंपञ्चविंशः परिच्छेदः ६५३ से तथा प्रणवादि गायत्री मन्त्रों से सौ-सौ आहुति देवे। इसी प्रकार वासुदेवादि मन्त्रों से भी उतनी ही आहुति प्रदान करे ॥ २५३-२५४ ॥ एकायनैर्भिज्ञाभिः स्वकीयाभिस्तु तत्समम् ॥ २५४ ॥ प्रदापयेत् ततः पूर्णानृग्वेदाद्यांस्तु मूर्त्तिपान् । एकायनांस्तदन्ते तु क्रमात् तान् पाठयेत् ततः ॥ २५५ ॥ पूर्णात्पूर्णेति वै मन्त्रमाद्यात् पूर्णमसीति यत् । सनमस्केन मन्त्रेण स्वयं साङ्गेन निक्षिपेत् ॥ २५६ ॥ बलिभिस्तु ततः सर्वान् भूतपूर्वांस्तु तर्पयेत् । प्रविश्याचम्य तदनु क्षान्त्वा देवं तु कुम्भगम् ॥ २५७ ॥ पूर्ववन्मण्डलस्थं तु कुण्डस्थं तदनन्तरम् । भूषयेद् गुरुपूर्वांस्तु भूषणैः कटकादिकैः ॥ २५८ ॥ गुरोर्वा गुरुपुत्रस्य यागद्रव्यं निवेदयेत् । बिम्बमेकायनान्तं तु सर्वसाधनसंयुतम् ॥ २५९ ॥ दासीकर्मकरोपेतं शुद्धदेवलकान्वितम् । फिर मूर्त्तिप लोगों को सम्पूर्ण ऋग्वेदादि देवे तथा अन्त में एकायनों को देवे। फिर स्वयं 'पूर्णात् पूर्णेति' मन्त्र का पाठ करे और प्रथम 'पूर्णमसीति यत' इत्यादि नमस्कार युक्त साङ्ग मन्त्र का स्वयं पाठ करे। तदनन्तर भूतपूर्व सभी देवताओं को बलि प्रदान कर तृप्त करे। फिर प्रवेश कर आचमन करे। तदनन्तर कुम्भ पर स्थित, तदनन्तर मण्डल पर स्थित, तदनन्तर कुण्ड में स्थित, देवाधिदेव से क्षमा माँगे। तदनन्तर कटकादि भूषणों से पूर्व गुरु को और तदनन्तर अन्यों को भूषित करे। गुरु को अथवा गुरु पुत्र को यज्ञ का सभी द्रव्य प्रदान करे। तदनन्तर सभी साधनों से संयुक्त एकायन पर्यन्त बिम्ब दासी और कार्यकर्ताओं से तथा शुद्ध देवलक से युक्त कलश स्थापन करे ॥ २५४-२५९ ॥ कुम्भस्थापनविधानम् शैलोत्थं पूर्ववत् कुम्भं कृत्वा धातुमयं तु वा ॥ २६० ॥ तद् द्विगोलकमानेन मन्त्रबिम्बेन वै सह । शुभेऽन्यस्मिन् दिने यागमण्टपे ह्युक्तलक्षणे ॥ २६१ ॥ अधिवास्य यथान्यायं सर्वोपकरणान्वितम् । स्नानाद्यमखिलं ताभ्यामापाद्य च यथाविधि ॥ २६२ ॥ तस्मिन् हृदादिसंयुक्ते बिम्बं कुम्भे निवेश्य च । वस्त्रैराभरणैः पुष्पैः स्वच्छं कृत्वार्घ्यपुष्पहुत् ॥ २६३ ॥