तैत्तिरीय आरण्यक (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी अनुवाद)

२६४ तैत्तिरीये आरण्यके

मि॒ति^(८)। ^(९)याव॑ती॒र्वै दे॒वता॒स्ताः सर्वा॑ वेद॒विदि॒ ब्रा- ह्म॒णे व॑सन्ति॒ तस्मा॑द्ब्राह्म॒णेभ्यो॑ वेद॒विद्भ्यो॑ दि॒वे दि॑वे॒ नम॑स्कुर्यान्नाश्ली॒लं की॑र्त्तयेदे॒ता ए॒व दे॒वताः प्रीणाति^(९) ॥ ॥ १५ ॥

मेव', निन्दन्ति । ततो 'द्वितीयमग्निं', निन्दन्ति ततः 'तृतीयं', 'हंसं' गमनशीलं, 'वायुं,' निन्दन्ति । अस्य वेदविदोऽग्निवा- खादित्यसायुज्ययोग्यत्वादेतस्मिन्नेव निन्दा । तेषां निन्दा इत्य- नेनैव मन्त्रेणादित्यादिरूपलक्षणं वेदविन्माहात्म्यं दर्शितं ॥

अस्य मन्त्रस्य तात्पर्य्यं दर्शयति । ^(९)"यावतीः ० प्रीणाति" ^(९) इति । अग्निरवमो देवतानां विष्णुः परम इत्युक्तत्वादग्नि- प्रभृतयो विष्णुपर्य्यन्ता यावत्यो देवताः सन्ति ताः सर्वाः पाठ- तोऽर्थतश्च वेदविदि 'ब्राह्मणे वसन्ति' एकैकस्मिन् मन्त्रे एको देवः प्रतिपाद्यते । ते च मन्त्राः सर्वेऽध्येतुर्वाचि अध्येतुर्मनसि च वर्त्तन्ते अतो वेदविदां ब्राह्मणानां सर्वदेवतात्मकत्वात् तेभ्यः प्रतिदिनं 'नमस्कुर्यात्', 'अश्लीलं' तदीयमशुभं किमपि* विद्य- मानमविद्यमानं वा न कीर्त्तयेत् । एतेन वेदविदः ब्राह्मणस्य सत्कारेण सर्वा अध्येता 'देवताः' परितोषयति ॥

इति सायनाचार्य्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाशे यजु- रारण्यके द्वितीयप्रपाठके पञ्चदशोऽनुवाकः ॥ १५ ॥

---

* किञ्चिदपि इति तै० पाठः ।