तैत्तिरीय आरण्यक (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी अनुवाद)

३ प्रपाठके ११ अनुवाकः। ३२१

एकरू॑पाः । श॒तःस॒हस्रा॑णि प्रयु॒तानि॑ ना॒व्या॑नाम्⁽२४⁾ । ⁽२५⁾अ॒यं यः श्वे॒तो र॒श्मिः । प॒रिसर्व॑मि॒दं जग॑त् । प्र॒जां प॒शून् धना॑नि । अ॒स्माकं॑ ददातु⁽२५⁾ । ⁽२६⁾श्वे॒तो र॒श्मिः परि॒ सर्वं॑ बभूव । सुवन् मह्यं॑ प॒शून् वि॒श्वरू॑पान्⁽२६⁾ । ⁽२७⁾प॒त॒ङ्गम॒क्तमसु॑रस्य मा॒यया॑ ॥ १० ॥

---

भूमौ पतन्त्यः ताः पिङ्गलादिवर्णा आपः, 'एकरूपाः', भ- वन्ति। वृष्टिबाहुल्येन भूमौ 'नाव्यानां' नावा तरणीयानां अपां, 'शतं सहस्राणि' प्रयुतानि शतसङ्ख्याबहुविधसहस्रलक्ष- सङ्ख्याकाश्च सम्पद्यते। वृष्टिकाले तत्र तत्रानेकप्रवाहा भवन्ति। तदेतत् सर्वं सप्तहोत्रमाहात्म्यं ॥

अथ पञ्चदशीमाह । ⁽२५⁾“अयं यः ० अस्माकं ददातु” ⁽२५⁾ इति। 'यः' आदित्यः, श्वेतवर्णो रश्मियुक्तोऽस्ति सोऽयं 'सर्वमिदं' 'जगत्', परिव्याप्य वर्तमानः 'अस्माकं', प्रजादिकं 'ददातु' ॥

अथ षोडशीमाह । ⁽२६⁾“श्वेतो रश्मिः ० विश्वरूपान्”⁽२६⁾ इति। 'श्वेतरश्मिः' शुक्लवर्णरश्मियुक्तः आदित्यः 'सर्वं' जगत्, 'परिबभूव' परितो व्याप्तवान्, तादृश आदित्यः 'मह्यं' 'वि- श्वरूपान्' गोमहिष्यादिरूपेण बहुविधान्, 'पशून्', 'सुवत्' स्रौतु, प्रेरयत्वित्यर्थः ॥

अथ सप्तदशीमाह । ⁽२७⁾“पतङ्गमक्तं ० वेधसः”⁽२७⁾ इति ।

2 R 2