तैत्तिरीय आरण्यक (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी अनुवाद)

४१२ तैत्तिरीये आरण्यके

अह॑णीयमानो द्वे च॑ ॥ अनु० ४ ॥

---

अथ पञ्चमोऽनुवाकः ।
$^{(१)}$ब्रह्म॑न् प्रचरिष्यामः॑। होत॑र्घ॒र्मम॒भिष्टु॑हि$^{(१)}$।$^{(२)}$य॒माय॑

---

इति सायनाचार्य्यविरचिते माधवीये वेदार्थप्रकाशे यजुरारण्यके चतुर्थप्रपाठके चतुर्थोऽनुवाकः ॥ ४ ॥

---

अथ पञ्चमोऽनुवाकः ।

चतुर्थे प्रैषा उक्ताः । पञ्चमे तु खरगतेष्वङ्गारेषु महावीरस्थापनमुच्यते । तत्रादौ पूर्वोक्तप्रैषमन्त्रे पाठान्तरं दर्शयति । (१)“ब्रह्मन् प्रचरिष्यामः । होतर्घर्ममभिष्टुहि”(१) इति । पूर्वमाम्नाते मन्त्रे प्रवर्ग्येणेति शब्दोऽस्ति । अस्मिंस्त्वसौ नास्तीत्येतावान् पाठविशेषः ॥

ब्रह्मन्निति सम्बोधनस्य तात्पय्र्यं दर्शयति । “ब्रह्मन् प्रचरिष्यामो होतर्घर्ममभिष्टुहीत्याह । एष वा एतर्हि बृहस्पतिः। यद् ब्रह्मा । तस्मा एव प्रतिप्रोच्य प्रचरति । आत्मनो नार्त्यै” इति । (५ प्र०।४ अ०।१ म०) । 'एतर्हि' कर्मकाले, यो ब्रह्मास्ति, एष एव बृहस्पतिस्थानीयः, 'तस्मै' बृहस्पतये 'कथयित्वा' प्रचारे सति, स्वस्यार्त्तिवैकल्यनिमित्तोऽपराधो न भवति ॥