तन्त्रसार (महामाहेश्वर अभिनवगुप्त - तन्त्रालोक का प्रामाणिक सार-संग्रह सटीक)

६८ ] तन्त्रसार-अभिनवगुप्त [ आ. ७ सर्वाध्वोत्तीर्णं सर्वाध्वव्यापकम् च । एतत्तत्वान्तरालवर्त्तीनी यानि भुवनानि तत्पतय एव अत्र पृथिव्यां स्थिता इति । तेषु आयतनेषु ये म्रियन्ते तेषां तत्र तत्र गतिं ते वितरन्ति । क्रमाच्च ऊर्ध्वोर्ध्वं प्रेरयन्ति दीक्षाक्रमेण । तद्यथा— कालाग्निः कूष्माण्डो नरकेशो हाटकोऽथ भूतल्पः । ब्रह्मा मुनिलोकेशो रुद्रः पश्चाण्डमध्यगतः ॥ अधरेऽनन्तः प्राच्याः कपालिवह्न्वन्तनिर्ऋतिबालाख्याः । लघूनिधिपतिविद्याधिपशम्भूध्वान्तं स वीरभद्रपतिः ॥ इति षोडशपुरमेतत्पार्थिवमण्डं निवृत्तिकला । लकुलीशभारभूतिदिण्डचाषाढी च पुष्करनिमेषौ ॥ प्रभाससुरेशाविति सलिले प्रत्यात्मकाष्टकं प्रोक्तम् । भैरवकेदारमहाकाला मध्याञ्चलवाख्याः ॥ श्रीशैलहरिश्चन्द्राविति गुह्याष्टकमिदं महसि । भोमेन्द्राष्ट्राः सविमलकनखलनाखलकुरूस्थितिगयाख्याः ॥ अतिगुह्याष्टकमेतन्-मरुति सत्तन्मात्रके साक्षे । स्थाणुसुवर्णाख्यौ किल भद्रो गोकर्णको महालयकाः ॥ अविमुक्तरुद्रकोटीवस्त्रापद इत्यदः पवित्रं खे । स्थूलस्थूलेशशङ्कुकृतिकालाञ्चाथ मण्डलभृत् ॥ भाकोटाण्डद्वितयच्छगलाण्डाष्टकं त्वहङ्कारे । अन्ये त्वहङ्कारान्तास्तन्मात्राणीन्द्रियाणि चेत्याहुः ॥ धियि देवयोनयोऽष्टौ प्रकृतौ योगाष्टकं किलाकृतप्रभृति । इतिसप्ताष्टकभुवनं प्रतिष्ठातः सलिलतस्तु मूलान्ता ॥ नरि वामाद्या रुद्रा एकादश वित्कलानियतिषु स्यात् । प्रत्येकं भुवनद्वयमथ काले तत्तत्रयं निशायां स्युः ॥ अष्टावष्टविंशतिभुवना विद्या नराग्निशान्तमियम् । विद्याणां पञ्च स्युर्विद्येशाष्टकमथेश्वरे तत्त्वे ॥