भारतकोश
विक्रमोर्वशीयम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

विक्रमोर्वशीयम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

Vikramorvashiyam of Kalidasa with Hindi Commentary

महाकवि कालिदास / पं. विश्वनाथ शास्त्री द्वारा

DevanagariSanskritpublished168 पृष्ठ

पृष्ठ 144, कुल 168 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 144

पञ्चमोऽङ्कः । १०३ राजा—पश्याम्येनम् । असौ मुखालम्बितहेमसूत्रं बिभ्रन्मणिं मण्डलशीघ्रचारः । अलातचक्रप्रतिमं विहङ्गः सद्ररागलेखावलयं तनोति ॥ २ ॥ कथय । किं सम्प्रति कर्तव्यम् । विदूषक —(सरोषं १) भो, अल एत्थ घिणाए । अवराही सासणीओ । राजा—सम्यगाह भवान् । धनुर्धनुस्तावत् । परिजनः—२जं भट्टा आणवेदि । (इति निष्क्रान्तः ।) राजा—न दृश्यते हि विहगाधमः । विदूषकः—३इदोइदो दक्खिणन्तरेण चलिदो सउणिहदाओ । राजा—(दृष्ट्वा ।) इदानीं प्रभापल्लवितेनासौ करोति मणिना खगः । अशोकस्तबकेनेव दिङ्मुखस्यावतंसकम् ॥ ३ ॥ यवनी—(धनुर्हस्ता प्रविश्य ४) भट्टा, एदं ससरं चावम् । १ भो, अलमत्र घृणया । अपराधी शासनीयः । २ यद्भर्ताज्ञापयति । ३ इत इतो दक्षिणान्तरेण चलितः शकुनिहतकः । ४ भर्त्त इदं सशरं चापम् । हरि पाठः । भ्रमयुक्तेलय मुक्तमथेति पूर्वमेवतन्नियम्यग्रेहम् ॥ अला विति । मण्डलाकारभ्रमणे शीघ्रं चरो यश्चिरः । अङ्गाङ्ग जगते चन्दु तस्य चक्रम् । तत्प्रतिमं सादृश्यम् । तस्य मणे रागलेखा तस्या वलयं मण्डलम् ॥२॥ विदूषकः । भो, अलमत्र घृणया । अपराधी शासनीयः ॥ परिजनः । यद्भर्ताज्ञापयति ॥ विदूषकः । इत इतो दक्षिणान्तरेण चलितः शकुनिहतकः ॥ प्रभेति । प्रभाया फुल्ला पल्लवितश्च विस्तृतश्च ॥ ३ ॥ अधीऽश्रोऽतिकम् । क्रमशोग्रतो याहादी । प्रविष्टेऽ हस्ते चापं यत्नa क्रम्यमतिपम् ई०-

विक्रमोर्वशीयम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद) · पृष्ठ 144, कुल 168 में से · BharatKosha