विक्रमोर्वशीयम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

३२ विक्रमोर्वशीये राजा—किं भवांस्तूष्णीमास्ते। विदूषकः—भो, एव्व मए जीहा संजमिदा जेण भवदो वि णत्थि पडिवअणम्। राजा—युक्तम्। अथ केनेदानीमात्मानं विनोदयामि। विदूषकः—भो, महाणसं गच्छह्म। राजा—किं तत्र। विदूषकः—तहिं पञ्चविहस्स अब्भवहारस्स उवणदसंभारस्स जोअणं पेक्खमाणेहिं सक्कं उक्कण्ठा विणोदेदुम्। राजा—तत्रेप्सितसन्निधानाद्वारम्यते। मया खलु दुर्लभाशा- र्थेन कथमात्मा विनोदयितव्यः। विदूषकः—णं भव त्ति तत्तभोदीए उवसीए दंसणपहं गदो। राजा—तत किम्। विदूषकः—णं खलु दे दुल्हहं ति तक्केमि। १ भो, एव मया जिह्वा संयमिता येन भवतोऽपि नास्ति प्रति- वचनम्। २ भो महानसं गच्छाव। ३ तत्र पञ्चविधस्याभ्यवहारस्योपप्लुतसम्भारस्य योजनां प्रेक्षमाणाभ्यां शक्यमुत्कण्ठां विनोदयितुम्। ४ ननु भवानपि तत्रभवत्या उर्वश्या दर्शनपथं गतः। ५ न खलु ते दुर्लभमिति तर्कयामि। ... १ 'तव' । २ 'अथापरं' । ३ प... ३ रहस्यं तदुच्येषु । इति त्रिकाण्डी । ... 'तस्य यथातथाऽन्वेषणं कृत्वाऽपहर्तुम् इति सहस्रमपहार्य इत्यस्यानुरूपम् । इति पाठान्तरमिति ज्ञेयम् । निहृतं समवमनुगुणं यस्येतिप्राय इत्यन्ये व्याचक्षते । बह्वन्नं सुभक्ष्यम् इत्यपरे च ॥ विदूषकः । ननु अद्य र्पि तत्रभवत्या दर्शनात् पूर्वमेव तव ॥ विदूषकः । न खलु ते दुर्ल-