भारतकोश
वीरमित्रोदय: राजनीतिप्रकाश (महामहोपाध्याय मित्रमिश्र - प्राचीन भारतीय राजनीति एवं शासन कोष)

वीरमित्रोदय: राजनीतिप्रकाश (महामहोपाध्याय मित्रमिश्र - प्राचीन भारतीय राजनीति एवं शासन कोष)

Viramitrodaya Rajanitiprakasha of Mitramishra with Commentary

महामहोपाध्याय मित्रमिश्र (सम्पादक: पं. विष्णुप्रसाद शर्मा) द्वारा

DevanagariHindipublished490 पृष्ठ

पृष्ठ 229, कुल 490 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 229

दिग्भेदेन वास्तुवृद्धिफलं देवगृहादि च । २३३ करसङ्ख्याविनाशे तु नाशं गृहपतेर्विदुः । बीजौषधिविहीने तु भूतेभ्यो भयमादिशेत् ॥ प्राग्दक्षिणेन विन्यस्य स्तम्भं छत्रे निवेशयेत् । ततः प्रदक्षिणेनान्यान्यसेत् स्तम्भान् विचक्षणः ॥ यस्माद्भयकरो नॄणां योजितस्त्वप्रदक्षिणः । रक्षां कुर्वीत यत्नेन स्तम्भोपद्रवनाशिनीम् ॥ तथा फलवतीं शाखां स्तम्भोपरि निवेशयेत् । प्रागुदक्प्रवणं कुर्याद्दिङ्गूढं तु न कारयेत् ॥ स्तम्भं वा भवनं वापि द्वारं वासगृहं तथा । दग्धोहे कुलनाशः स्यान्न च संवर्द्धते गृहम् ॥ यदि संवर्द्धयेद्गेहं सर्वमेव विवर्धयेत् । पूर्वेण वर्द्धते वास्तु कुर्याद्वैराणि सर्वदा ॥ दक्षिणे वर्द्धितं वास्तु मृत्यवे स्यान्न संशयः । पश्चाद्विवृद्धं यद्वास्तु तदर्थक्षयकारकम् ॥ वर्द्धापितं तथा सौम्ये बहुसन्तापकारकम् । आग्नेये तस्य वृद्धिः स्यात्तदातिभयदं भवेत् ॥ वर्द्धितं राक्षसे कोणे वित्तक्षयकरं भवेत् । वर्द्धापितं तु वायव्ये वातव्याधिप्रकोपकृत् ॥ ईशाने सस्यहानिः स्याद्वास्तौ संवर्द्धिते सदा । ईशाने देवतागारं तथा शान्तिगृहं भवेत् ॥ महानसं तथाऽग्नेये तत्पार्श्वे चोत्तरे जलम् । गृहस्योपस्करं सर्वं नैर्ऋते स्थापयेद्बुधः ॥ धर्मस्थानं बहिः कुर्यात्स्नानमण्डपमेव च । १ सर्वदिक्षु विवर्धयेत् इति मा० पा० । २ वध्रस्थानमिति मा० पा० । ३०