विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध० ॥ १२३॥
प्र० खं० अ० १९६

दृशीं रक्षां स चकार द्विजोत्तमः ॥ यथा निर्धूतवीर्योऽसौ निस्तरो रजनीचरः ॥ १ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ एकाग्रचित्तो गोविन्दे तज्जपँस्त-
त्परायणः ॥ सर्वदोषोपशमनं प्रविष्टो विष्णुपञ्जरम् ॥ २ ॥ वज्र उवाच ॥ विष्णुपञ्जरमिच्छामि श्रोतुं धर्मभृतां वर ॥ सदा सर्वभयेभ्यस्तु रक्षा
यां परमा भवेत् ॥ ३ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ त्रिपुरं जघ्नुषः पूर्वं ब्रह्मणा विष्णुपञ्जरम् ॥ शङ्करस्य यदुक्तंञ्च रक्षणाय निशामितम् ॥ ४ ॥ वागीशेन
तु शक्रस्य बलं हन्तुं प्रयास्यतः ॥ तस्य स्वरूपं वक्ष्यामि तन्निबोध महीपते ॥ ५ ॥ विष्णुः प्राच्यां स्थितश्चक्री विष्णुर्दक्षिणतो गदी ॥
प्रतीच्यां शार्ङ्गधृग्विष्णुः खड्गी ममोत्तरे ॥ ६ ॥ हृषीकेशो विकोणेषु तच्छिद्रेषु जनार्दनः ॥ क्रोडरूपी हरिश्चैव हन्तुं प्रेतनिशा-
चरान् ॥ ७ ॥ गदा चेयं सहस्रांशुरुद्ध्यता पावकोल्वणा ॥ रक्षोभूतपिशाचानां डाकिनीनां च शातनी ॥ ८ ॥ शार्ङ्गविस्फूर्जितं चैव वासुदेवस्य
मद्विषून् ॥ तिर्यङ्मनुष्यकूष्माण्डप्रेतादीन्हन्त्वशेषतः ॥ ९ ॥ खड्गधारामलज्योत्स्ना निर्धूता ये समाहिताः ॥ ते यान्तु सौम्यतां सद्यो
गरुडेनेव पन्नगाः ॥ १० ॥ (ये कूष्माण्डास्तथा यक्षा ये दैत्या ये निशाचराः ॥ प्रेता विनायकाः क्रूरा मनुष्या जम्बुकाः खगाः ॥
॥ ११ ॥ सिंहाद्यो ये पशवो दन्दशूकाश्च पन्नगाः ॥) सर्वे भवन्तु ते सौम्याः कृष्णशार्ङ्गानिवाहताः ॥ १२ ॥ चित्तवृत्तिहरा ये मे
ये जनाः स्मृतिहारकाः ॥ बलौजसां च हर्तारश्छायाविध्वंशकाश्च ये ॥ १३ ॥ ये चोपभोगहर्तारो ये च लक्षणनाशकाः ॥
कूष्माण्डास्ते प्रणश्यन्तु विष्णुचक्रक्षताहताः ॥ १४ ॥ बुद्धेस्स्वास्थ्यं मनःस्वास्थ्यं स्वास्थ्यमिन्द्रियकं तथा ॥ ममास्तु देवदेवस्य वासुदेवस्य
कीर्तनात् ॥ १५ ॥ पृष्ठे पुरस्तान्मम दक्षिणोत्तरे विकोणतश्चास्तु जनार्दनो हरिः ॥ समीड्यमीशानमनन्तशक्तिमेकं जनार्दनं प्रणिपतितो न सीदति
॥ १६ ॥ यथा पन्नगहस्तस्य हस्तस्था परं जगत्स्वरूपं न स एव केशवः ॥ सत्येन तेनाच्युतनामकीर्तनात्प्रणामतश्च त्रिविधं ममाशुभम् ॥ १७ ॥
इति श्रीविष्णुधर्मोत्तरे प्रथमखण्डे मार्कण्डेयवज्रसंवादे विष्णुपञ्जरस्तोत्रवर्णनं नाम पञ्चनवनवत्यधिकशततमोऽध्यायः ॥ १९६ ॥ वज्र उवाच ॥
आत्मरक्षा त्वयोक्ता मे सर्वबाधाविनाशिनी ॥ कृपान्वितः कथं कार्या पररक्षा भृगूत्तम ॥ १ ॥ एतन्मे संशयं छिन्धि त्वं हि ज्ञानमयो निधिः ॥
वैष्णवानि रहस्यानि सर्वाणि विदितानि ते ॥ २ ॥ मार्कण्डेय उवाच ॥ स्तोत्राणान्तेन धर्मज्ञ कुशाग्रैर्यन्त्रमुत्तमम् ॥ उपस्पृश्य शुचिः कुर्याद्रक्षां
पार्थिवसत्तम ॥ ३ ॥ सोपवासेन सम्पूज्य देवदेवं जनार्दनम् ॥ अमोघैषा भवेद्रक्षा कृता नास्त्यत्र संशयः ॥ ४ ॥ यथा कश्चित्कृतैर्वनं नरो मोच्यते ॥ १२४ ॥

---

१ कोष्ठान्तर्गतपाठः कपुस्तके नोपलभ्यते ।