विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध० बृ० हिं० अ० ३६

मतान्विता ॥ पृथग्वर्णांस्त्वियांस्तस्य भार्या तथा पतिम् ॥ ४७ ॥ गन्धमाल्यनमस्कारधूपदीपान्नकुङ्कुमैः ॥ गुडेन मधुना चैव द्वितीया सहितेन च ॥४८॥ लवणेन रसैश्चान्यैस्तैः सख्यैः पृथक्पृथक् ॥ भक्ष्यैर्नानाविधैश्चैव कुंकुमार्द्रेण वाससा ॥४९॥ गन्धस्योताम्रवर्णेन घृतपुष्पवरोत्थिता ॥ पूर्णकुम्बेन भर्येन माल्यकण्ठेन भार्गव ॥ ५० ॥ कामदेवाय यो दद्याद्यदलंकृत्य किञ्चिदेव तु ॥ ततश्च पश्चाद्भोजयितव्यं सर्वमम्लविवर्जितम् ॥ ५१ ॥ सर्वान्कामानवाप्नोति कामपूजाविधायिनी ॥ अथ चैत्रेण शक्नोति सर्वं राम त्रयोदशीम् ॥ ५२ ॥ चैत्रशुक्लेन सर्वासां फलमाप्नोत्यसंशयम् ॥ तस्मात्सर्वप्रयत्नेन चैत्रशुक्लत्रयोदशीम् ॥ ५३ ॥ कामस्य पूजा कर्तव्या सर्वकामप्रदायिनी ॥ कामदेवं समभ्यर्च्य भार्यात्मानमपूजयत् ॥ ५४ ॥ कुंकुमाङ्कास्तथा वह्निर्गन्धमाल्यविभूषणैः ॥ भर्तारं पूजयेत्पद्मा नारी तु कृतमण्डना ॥ ५५ ॥ कुंकुमाङ्केन वक्त्रेण गन्धमाल्यैर्मनोहरैः ॥ पुरूरवेति समभ्यर्च्य कामदेवमसंशयम् ॥ ५६ ॥ सर्वान्कामानवाप्नोति नात्र कार्या विचारणा ॥ ५८ ॥ तथा शुक्लतृतीयासु गौरीपूजा सदा भवेत् ॥ ५७ ॥ स्नाताभिः सोपवासाभिः सूर्यस्योदयनं प्रति ॥ गन्धमाल्यनमस्कारधूपदीपात्रसम्पदा ॥ ५८ ॥ गुडेन सितया चापि मधुना चोदकेण च ॥ सर्वं अविधवार्चाचैर्लवणेन च भूरिणा ॥ ५९ ॥ चतुर्ष्वाद्येषु पूज्या सर्वशस्तस्या विशेषतः ॥ आषाढेऽप्यथवा मासि माघे चाप्यथवा द्विज ॥ ६० चतुर्णामपि कुण्डानां मध्ये सूर्यांगुलेविनी ॥ आषाढे सोपवासा तु तृतीयायां तथा वसेत् ॥ ६१ ॥ न तस्या दुर्लभं लोके किञ्चिद्भवति भार्गव माघेऽप्युपोषिता मासि रायन्ते दुहितोक्तरेः ॥६२॥ शुक्लंकृत्याय्विलब्ध्वायोध्यास्ते शयनं यथा ॥ ततश्च शीततोयेन पश्चात्स्नानं समाचरेत् ॥ ६३ ॥ सापि कामानवाप्नोति यान्कामां मनसेच्छति ॥ पतिव्रता सदा लोके सुभगा रूपसंयुता ॥ ६४ ॥ धर्मप्रिया च भवति गौरीपूजनतत्परा आषाढे दाडिमं पुष्पं मधौ कर्पाससम्भवम् ॥ ६५ ॥ निवेद्य सर्वथाचार्यैः सौभाग्यं महदश्नुते ॥ शक्राणी च तथा पूज्या मासि भाद्रपदे भवेत् ॥ ६६ ॥ स्त्रीणां गौरीविधानेन सर्वकामप्रदा हि सा ॥ प्रौष्ठपद्यस्य मासस्य चतुर्थ्यां द्विजसत्तम ॥ ६७ ॥ शक्तून्पिष्टमयान्कृत्वा नक्तदृष्टे महीयते ॥ पूजातिथिषु सर्वासु राम ब्राह्मणपूजनम् ॥६८॥ कर्तव्यं यच्च नैवेद्यं देयं तत्सुभागासु च ॥ अनभ्यर्च्य तथा गौरीं गंगोद्दीपं प्रपश्यति ॥ ६९ ॥ दौर्भाग्यं महदाप्नोति वर्जितं तस्य दर्शनात् ॥ गौरीपूजनकामा वा तस्मिन्नहनि या द्विज ॥ ७० ॥ स्नातान्युष्णाम्बुना कुर्यात्स्नापि सौभाग्यमश्नुते ॥ सम्पूज्य विधिना गौरीं यत्रतत्राभिजायते ॥ ७१ ॥ रूपलावण्यसौभाग्ययुक्ता भवति चाप्यथ ॥ नित्यं चाविधवा राम तथैव च पतिव्रता ॥ ७२ ॥ एताः पूज्यतमाः स्त्रीषु देवतास्तः प्रकीर्तिताः ॥ अतः परं तु या कुर्यात्पतिमातेविवर्जनम् ॥ ७३

॥१९८॥