विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध० ॥२०९॥

द्वि० खं० अ० ५०

ण्डदर्कैर्दलैः ॥ ४७ ॥ एवं सम्पूज्यं कृत्वा शङ्खवाद्यैर्जयैर्द्विज ॥ गीतेन च महाभाग शुभगानैर्नर्तितैन च ॥ ४८ ॥ ततस्तु पूजनं कृत्वा पूजास्था-
नातथापृथक् ॥ आदित्याभिमकुलदग्निं वेदिमुलिख्य बोधयेत् ॥ ४९ ॥ देवतानां तु सर्वांसामेकैकं तु पृथक्पृथक् ॥ चतुर्थ्यन्तेन नाम्ना तु प्रण-
वाद्येन भार्गव ॥ ५० ॥ शतमराज्येन जुहुयान्महत्याहृत्यतस्तथा ॥ ततस्तु पूजिता नागा वह्निं देवगणान्द्विजान् ॥ ५१ ॥ कृत्वा प्रदक्षिणं सर्वे ब्रजेयुः
स्वगृहानि ते ॥ उपद्रूते तथा कर्म सर्वं तत्र निवेदयेत् ॥ ५२ ॥ भवेन्निकं च धेनुंचधे युंचंसुवम् ॥ अधर्मधं तथागव्या च दक्षिणा शक्तितो
भवेत् ॥ ५३ ॥ न भवेत्सा महाद्रोणा कदाचिदपि कस्यचित् ॥ तथा च हस्तिनिपूजा प्रवृत्तेन च भूरिणा ॥ ५४ ॥ पूजनीयो तथैवात्र सांवत्सर
पुरोहितौ ॥ हस्तिन्यां मद्दत्तायां शान्तिकेडस्मिन्द्विजोत्तम ॥ ५५ ॥ राष्ट्रारिष्टास्य तां कुर्याच्छान्तिमेतां द्विजोत्तम ॥ नगरानिर्गते सूते कृत्वा
तत्रैवनान्य मातङ्गजम् ॥ ५६ ॥ स्नातं सर्वोषधैर्नागं सर्वगन्धैस्तथैव च ॥ सर्वबीजैश रत्नैश्च सर्वतीर्थजलैस्तथा ॥ ५७ ॥ आहतम्बरसंवीतदर्शनं
श्वेेतलक्षणम् ॥ काश्चनापीडिते वाद्यगीतपुण्याहनिस्वनैः ॥ ५८ ॥ अर्चितं देवतो वह्निं कृतविप्रप्रदक्षिणम् ॥ करिणौ तु समारुह्य वृद्धैक्तं दु
कालविद् ॥ ५९ ॥ श्रीगजस्त्वत्कृते राजा भवस्वाम्य गजामणीः ॥ गन्धमालयान्नभक्षैस्त्वां पूजयिष्यति पार्थिवः ॥ ६० ॥
लोकस्तदाज्ञया पूजां करिष्यति तथानघ ॥ पालनीयस्त्वया राजा घोरबुद्धे तथाहवे ॥ ६१ ॥ तिर्यग्भावं समुत्सृज्य
दिव्यं भावमनुस्मर ॥ देवासुराणां युद्धे च श्रीगजाबिह्वेशैः कृतः ॥ ६२ ॥ ऐरावतसुतः श्रीमानरिष्टो नाम रावणः ॥
श्रीगजानां तु तेजसः सर्वमेवान तिष्ठति ॥ ६३ ॥ तत्तेजस्तव नागेन्द्र दिव्यभागसमन्वितम् ॥ उपतिष्ठतु भद्रं ते रक्ष गजान्
माहवे ॥ ६४ ॥ इत्येवमभिषिक्स्त्वं शुभेऽहनि नराधिपः ॥ नित्यं चैवास्य कर्तव्यं ब्राह्मणैः स्वस्तिवाचनम् ॥ ६५ ॥ तस्यानुगमनं
कुर्युः शस्त्रहस्ताश्च मानवाः ॥सितवर्णेश्च कर्तव्यो राज्ञः पुण्याहकर्मसु ॥ ६६ ॥ एतत्ते सर्वमाख्यातं गजानां शान्तिकर्मसु ॥ नक्षत्राणि प्रश-
स्तानि तिथ्यश्च तथा शृणु ॥ ६७ ॥ चतुर्दशीं चतुर्थी च नवमीं च विवर्जयेत् ॥ अङ्गारकदिनं राम दिनं भास्करजस्य च ॥ ६८ ॥ ऋक्षाणि
वैष्णवं त्वाष्ट्रं शस्यते शक्रदैवतम् ॥ नक्षत्राणि मुहूर्ताश्च एत एव महाबल ॥ ६९ ॥ देशकालोपसम्पन्नं विधिना च तथा कृतम् ॥ शान्तिकर्म
गजेन्द्राणां सर्वबाधाविनाशनम् ॥ ७० ॥ धन्यं यशस्यमायुष्यं राज्ञां च विजयावहम् ॥ भार्गवश्च्यवनः क्रुद्धो यथा शक्रस्य भार्गव ॥ ७१ ॥
मदो नाम समुत्पन्नस्तथा दैत्यः सुदारुणः ॥ इन्द्रनाशाय शक्राथी ततः पश्चात्प्रसादितः ॥ ७२ ॥ मदं स बहुधा चक्रे प्रजापतिसमो द्विज ॥

॥२०९॥