विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

कीर्णी तु कालेन सप्तमेन चतुष्पथे ॥ ९३ ॥ पाक्यज्ञविधानेन यजते निभृतं निशि ॥ हुत्वाऽग्नौ विधिवद्धोमांस्ततस्तु समितित्युचम् ॥ ९४ ॥ वात

न्द्रगुरुवह्नीनां जुहुयात्सर्पिषाहूतीः ॥ कामतो रेतसः सेके व्रतस्थस्य द्विजन्मनः ॥ ९५ ॥ आक्रमं च व्रतस्याहुर्धर्मज्ञाः सत्यवादिनः ॥ एतस्मि

न्नेव सिद्धयर्थं वसित्वा गर्दभाजिनम् ॥ ९६ ॥ सप्तागारं चरेंद्भैक्षं स्वकर्म परिकीर्तयन् ॥ तेभ्यो लब्धेन भैक्ष्येण वर्तयेन्नैव कालिकम् ॥ ९७ ॥ उप

स्पृशंस्त्रिषवणमब्देन स विशुद्ध्यति ॥ हत्वा गर्भमविज्ञांतं ब्रह्महत्याव्रतं चरेत् ॥ ९८ ॥ राजन्यवैश्यौ चेजाना आत्रेयीमेव च स्त्रियम् ॥ उक्त्वान्

चेवानृतं साक्ष्ये प्रतिरुध्य गुरुंस्तथा ॥ ९॥ अपहृत्य च निक्षेपं कृत्वा च स्त्रीसुहृद्वधम् ॥ सुरां पीत्वा द्विजो मोहादग्निवर्णां सुरां पिवेत ॥ १०० ॥ तया

सकाये निर्दग्धे मुच्यते किल्बिषात्ततः ॥ गोमूत्रमग्निवर्णं वा पिबेदुदकमेव वा॥१०१॥पयो घृतं वा मरणाद्गोशकृद्रसमेव वा॥ कणांन्वा भक्षयेदब्दं

पिण्याकं वा सकृन्निशि॥ १०२॥सुरापानापनुत्त्यर्थं चीरवासा जटी ध्वजी॥सुरा वै मलमन्नानां पाप्मा च मलमुच्यते॥ १•३॥तस्माद्ब्राह्मणराजन्यौ वैश्यश्च

न सुरां पिबेत् ॥ गौडी पैष्टी च माध्वी च विज्ञेया त्रिविधा सुरा ॥ १०४॥ यथैवैका तथा सर्वा न पातव्या द्विजोत्तमैः ॥ यक्षरक्षःपिशाचान्नं मद्यं

मांसं सुरासवम् ॥ १०५॥ तद्ब्राह्मणेन नात्तव्यं देवानामश्नता हविः ॥ माध्वीकमैक्षवं टार्कं कौलं खार्जूरपानसम् ॥ १०६॥ मृद्वीकारसमाद्धीकं मैरेयं

नारिकेलजम् ॥ असेव्यानि दशैतानि मद्यानि ब्राह्मणस्य च ॥ १०७॥ यस्य कामगतं ब्रह्म मद्येनाप्लाव्यते सकृत् ॥ तस्य व्यपैति ब्राह्मण्यं शूद्रत्वं

च स गच्छति ॥ १०८॥ अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि सुवर्णस्तेयनिर्णयम् ॥ सुवर्णस्तेयकृद्विप्रो राजानमभिशस्य तु ॥१०९॥ स्वकर्म ख्यापयन्ब्रूया

न्मां भवानिति शास्त्विति ॥ गृहीत्वा मुसलं राजा सकृद्धन्यात्तु तं स्वयम् ॥ ११० •॥ वधेन शुध्यते स्तेनो ब्राह्मणस्तपसैव वा ॥

तपसा त्वपुनस्तुष्टु सुवर्णस्तेयजं मलम् ॥ १११ ॥ चीरवासा द्विजोऽरण्ये चरेद्ब्राह्मणं व्रतम् ॥ गुरुतल्पोऽभिभाष्याथैनं

तल्पे स्वप्यादयोमये ॥ ११२ ॥ सूमीं ज्वलन्तीमाश्लिष्य मृत्युना तु विशुध्यति ॥ स्वयं वा शिश्नवृषणावुत्कृत्याधाय स्वाञ्जलौ ॥ ११३ ॥

नैऋतीं दिशमातिष्ठेन्निपातादजिह्मगः ॥ खट्वाङ्गी चीरवासा वा श्मश्रुलो विजने वने ॥ ११४ ॥ प्राजापत्यं चरेत्कृच्छ्रं त्वब्दमेकं समाहितः ॥

चान्द्रायणं तु त्रीन्मासानभ्यसेन्नियतेन्द्रियः ॥ ११५॥ हविष्येण यवाग्वा च गुरुतल्पापनुत्तये ॥ जातिभ्रंशकरं कर्म कृत्वान्यतममिच्छया ॥

॥ ११६॥ चरेत्सांतपनं कृच्छ्रं प्राजापत्यमनिच्छया ॥ शंकरापात्र कृत्यासु चासंशोधनमेन्दवम् ॥ ११७ ॥ मलिनीकरणीयेषु तप्तः स्याद्या

वकं त्र्यहम् ॥ तुरीयं ब्रह्महत्यायाः क्षत्रियस्य वधे स्मृतम् ॥ ११८॥ वैश्येऽष्टमोंशो हन्त्युस्तु शूद्रे ज्ञेयस्तु षोडश ॥ अकामतस्तु राजन्यं विनि