विष्णुधर्मोत्तर पुराण (तृतीय खण्ड - चित्रसूत्र, वास्तु, शिल्प व प्रतिमा लक्षण)

वि० ध० तृ० खं० अ० ३१४

॥४४२॥

स पितॄन्प्रीणयत्येव गतिमग्र्याञ्च गच्छति ॥ २१ ॥ अथ पूर्वास्वाषाढासु दधिपात्रामुपोषितः ॥ कुले वृत्तोपसम्पन्ने ब्राह्मणे वेदपारगे ॥ २२ ॥ प्रदाय जायते प्रेत्य कुले स बहुगोकुले ॥ उदकुम्भं ससर्पिष्कं प्रसृतं मधुफानितम् ॥ २३ ॥ दत्त्वोत्तरास्वाषाढासु सर्वाङ्कामान्त्समश्नुते ॥ दुग्धं त्वभिजिते योगे दत्त्वा मधुघृताप्लुतम् ॥ २४ ॥ वर्षं नित्यं मनीषिभ्यः स्वर्गलोके महीयते ॥ श्रवणे कम्बलं दत्त्वा वस्त्रान्तरितमेव च ॥ २५ ॥ श्वेतेन याति यानेन स्वर्गलोकान्संवृतान् ॥ गोप्रयुक्तं धनिष्ठासु यानं दत्त्वा समाहितः ॥ २६ ॥ वस्त्रारिश्मन्वं सद्यः प्रेत्य राज्यं प्रपद्यते ॥ गन्धाञ्छतभिषग्योगे दत्त्वा सागुरुचन्दनान् ॥ २७ ॥ प्राप्नोत्यप्सरसां लोकान्रेत्य गन्धैश्च शाश्वतान् ॥ पूर्वाभाद्रपदायोगे राजमाषान्रदाय च ॥ २८ ॥ सर्वभक्ष्यफलोपेतं स वै प्रेत्य सुखी भवेत् ॥ औरभ्रं चोत्तरायोगे यस्तु मांसं प्रयच्छति ॥ २९ ॥ स पितॄन्प्रीणयत्येव प्रेत्य चानन्त्यमश्नुते ॥ कांस्योपदोहनां धेनुं रेवत्यां यः प्रयच्छति ॥ ३० ॥ स प्रेत्य कामानादाय दातारमुपतिष्ठते ॥ रथमुश्वसमायुक्तं दत्त्वाश्विन्यां नरोत्तमः ॥ ३१ ॥ हस्त्यश्वरथसम्पन्नं वर्चस्वी जायते कुले ॥ भरणीषु द्विजातिभ्यस्तैलधेनुं प्रदाय वै ॥ गाः सुप्रसूताश्चाप्नोति नरः प्रेत्य यशस्तथा ॥ ३२ ॥ नक्षत्रसत्रं कथितं मयैतद्यथेष्टलोकाभिगमाय पुंसाम् ॥ कृत्वा सकृत्प्राप्नुतस्तत्तु कल्पमास्ते सुखं देवपतिर्यथासौ ॥ ३३ ॥

इति श्रीविष्णुधर्मोत्तरे तृतीयखण्डे मार्कण्डेयवज्रसंवादे मुनीन्प्रति हंसगीतासु नक्षत्रसत्रविधानं नामाष्टादशाधिकत्रिशततमोऽध्यायः ॥ ३१८ ॥

॥ ऋषय ऊचुः ॥ भूय एव त्वमाचक्ष्व दानानां कालयोगतः ॥ फलं द्विजवराख्यांकं प्रत्यक्षामलदर्शन ॥ १ ॥

॥ हंस उवाच ॥ संप्राप्य चैत्रमासस्य शुक्लां पक्षदशीं नरः ॥ चित्रं वस्त्रयुगं दत्त्वा सोपवासो द्विजातये ॥ २ ॥ ब्राह्मणांश्चापरं विप्राः सौभाग्यं महदाप्नुयात् ॥ वैशाख्यां पौर्णमास्यान्तु ब्राह्मणान्सप्त पञ्च वा ॥ ३ ॥ क्षोद्रेणोक्तैस्तिलैः कृष्णैर्वर्णचयंविधेः वेतरैः ॥ प्रीयतां धर्मराजेति यद्वा मनसि वर्तते ॥ ४ ॥ यावज्जीवकृतोत्पापात्तक्षणादेव मुच्यते ॥ तस्मिन्नेव तथा काले सकुरं कृष्णमार्गणम् ॥ ५ ॥ तिलैः प्रच्छाद्य वासोभिः सर्वतनैरलंकृतम् ॥ तपस्यन्ते च दातव्या मही सवनकानना ॥ ६ ॥ कृष्णाजिने तिलान्कृत्वा हिरण्यमधुसर्पिषा ॥ ददाति यस्तु विप्राय सर्व तरति दुष्कृतम् ॥ ७ ॥ सोपवासस्तथा ज्येष्ठे पूर्णे तु शशलक्ष्मण ॥ उपानहौ तथा छत्रं दत्त्वात्यन्तसुखी भवेत् ॥ ८ ॥ आषाढ्यामन्नदानस्य प्राप्नोत्यन्नं नरो बहु ॥ जलधेनुप्रदानेन श्रावण्यां स्वर्गमाप्नुयात् ॥ ९ ॥ गोदानं प्रोष्ठपादे तु पौर्णमास्यां महाफलम् ॥ आश्वयुज्यां कांस्यपात्रां घृतपूर्णां द्विजातये ॥ १० ॥ सुवर्णञ्च तथा दत्त्वा दीप्तिमांस्त्वभिजायते ॥ कार्त्तिक्यां चन्द्रपूर्णाभमन्यवर्णमथापि वा ॥ ११ ॥ रत्नैर्गन्धैस्तथा धान्यैर्बीजैश्चैवोक्षतैव च ॥

॥४४२॥