मानमेयोदय (नारायण भट्ट - भाट्ट मीमांसा प्रमाण एवं प्रमेय शास्त्र सटीक)

मुक्तात्मविकल्पः 543

आकल्पस्थायिपक्षे तु मोक्षशास्त्रं हि निष्फलम् । आमोक्षस्थायितायां तु मोक्षस्य न पुमर्थता ॥ तस्माच्चतुर्विधैरेष पुरुषार्थैर्यथायथम् । समन्वयं प्राप्तुमर्हः स्वीकर्तव्य इति स्थितम् ॥ मद्धिनाशात्फलं न स्यात् मत्तोऽन्यस्याथवा भवेत् । इति नैव प्रवृत्तिस्स्यात् आत्मानश्चेद्विनाशिनः ॥ निरस्ताखिलदुःखोऽहमनन्तानन्दभाक्स्वराट् । भवेयमिति मोक्षार्थी श्रवणादौ प्रवर्तते ॥ अहमर्थविनाशश्चेन्मोक्ष इत्यध्यवस्यति । अपसर्पेदसौ मोक्षकथाप्रस्तावगन्धतः ॥ मयि नष्टेऽपि मत्तोऽन्यस्तम्भः कुम्भश्च तिष्ठति । इति स्वस्य शिरश्छेदः पुरुषार्थो न कस्यचित् ॥ ननुचात्महनो लोके पुरुषास्सन्ति चेन्न ते । विवेकिनः किन्तु मूढाः क्रोधान्धहृदया इति ॥ आत्मानो यद्यनित्यास्स्युः कृतहानाकृतागमौ । स्यातामिति मतं तेषामात्मनित्यत्ववादिनाम् ॥ स्योदन्यथा पापपुण्यविप्लवश्शास्त्रविप्लवः । प्रपञ्चविप्लवस्तस्मात्सर्वेषामात्मनित्यता ॥ सर्वथा साधनीयेति सर्वशास्त्रार्थसंग्रहः । इदमेव ह्यास्तिकत्वं नास्तिकत्वं विपर्ययः ॥