रसार्णव (शैव रस-तन्त्र - प्राचीन भारतीय खनिज रसायन, धातुवाद एवं रस-चिकित्सा सटीक)

३२ रसार्णवे क्रियाकरणविघ्नाश्च फलविघ्नाश्च¹ कोटिशः । सम्भवन्ति तथा तत्तच्छान्त्यै च² वटुकेश्वरम् । अर्चानु³ग्रहषट्कञ्च संपूज्यादौ समाचरेत् ॥ १२० ॥ कर्मान्ते च पुनर्बाल⁴मष्टाष्टकमनुग्रहम् । संपूज्य विनियुञ्जीतसत⁵ सिद्धद्रव्यन्तु सिद्धिदम् ॥ १२१ ॥ सिद्धस्तु नाशयेद्वादं⁶ तद्देशं⁷ तु परित्यजेत् । भ्रमेन्माधुकरीं⁸ भिक्षां सुसिद्धे तु⁹ महारसे ॥ १२२ ॥ प्रमादादुत्थितो विघ्नो¹⁰ रसबन्धे कृते सति । रसशान्तिर्विधातव्या रसक्षोभं न कारयेत् ॥ १२३ ॥ रसं न दर्शयेद्देवि नारीहस्ते¹¹ न पातयेत् । नार्य्यै¹² गुह्यं न वक्तव्यं द्रव्यं ताभ्यो हि¹³ गोपयेत् ॥ १२४ ॥ परद्रव्ये¹⁴र्न कर्त्तव्यं परदारा¹⁵न्न संस्पृशेत् । परान्नं नैव भुञ्जीत परांश्चैव न विश्वसेत् ॥ १२५ ॥¹⁶

(1) K has विघ्न तु कुलविघ्नादि. (2) K reads तच शांत्येव, which is senseless and incorrect. (3) K reads यथाता. M reads अर्चानु. (4) K reads मर्मान्ते च पुनर्बाल. M reads बाला. Both are incorrect. (5) K reads विविधवर्द्धवि. (6) द्वार is the reading in M. (7) K reads तं देश. (8) B reads मधुकरीं. The portion commencing from भ्रान्त्याधुकरीं to the end of the 123d. śloka is wanting in M. (9) B reads सुसिद्धे च. (10) B has प्रमादादुत्थ्यते नौघे. (11) नारी हस्ते is the reading in M. (12) B and M read नार्य्या. (13) The term द्रव्यं is wanting in B. B and M read तासाम्. (14) M reads परद्रव्यं. (15) M reads परदारं, which is grammatically incorrect. (16) The hemistich परान्न नैव &c. is not found in K.