रत्नावली नाटिका (सम्राट हर्षवर्धन - शास्त्रीय नाटिका रत्न सम्पूर्ण ४ अङ्क सान्वय सटीक)

is of the same deplorable fate as his own body. The King had the embrace of Ságariká and lost her at last. Similarly the necklace which Ságariká used to wear in her neck was separated from the touch of her body. In this respect the necklace and the body of the King being of the same fate, the King is getting much consolation from the necklace of his beloved, as one of the two ill-fated friends consoles the other. कण्ठाश्लेषम्—Embrace in the neck. कण्ठस्य आश्लेषः ( ६ष्ठीतत् ) तम् । आ - श्लिष् + घञ् = आश्लेषः, embrace. तुल्यावस्था—Adj. to सखी । तुल्या अवस्था यस्याः ( बहु ) सा । आश्वास्यते—Is consoled ; आ - श्वस् + णिच् + लट् ते कर्मणि । The metre is अनुष्टुप् and the figure of speech is उपमा । Ch. of voice—......प्रभ्रष्टा इयं तुल्यावस्थां सखीमिव इमां तनुम् आश्वासयति ॥४॥ धृतिम् etc.—Will have patience. धृति means patience—“धृति- र्योगान्तरे धैर्य्ये धारणाध्वरतुष्टिषु”—विश्वः । P. 334. अहोभिः—अपवर्गे तृतीया । अनेककरि etc.—Adj. बलसमुद्देन । न एकम् अनेकम् । करिश्च तुरगश्च पत्तयश्च इति करितुरगपत्ति ( समाहारद्वन्द्वः ) by the rule “द्वन्द्वश्च प्राणितूर्य- सेनाङ्गानाम्” इति क्लीवलिङ्गम् एकवचनम् । अनेकं करितुरगपत्ति ( कर्मधा ) तेन दुर्निवारः ( ३यातत् ) तेन । अवष्टभ्य—Besieging. अव - स्तम्भ् + ल्यप् । Conj. स्तभ्नाति etc. ( क्रयादि ) । समावासयितुम्—To encamp. सम् - अव + आस् ( to sit ) + णिच् + तुम् । हास्तिकप्रायम्—Adj. to चातसैन्यम् । हस्तिनां समूहः इति हास्तिकम् हस्ती + ठक् by the rule “अचित्तहस्तिधेनोष्ठक्” । प्रायेण हास्तिकम् ( ३यातत् ) or