तैत्तिरीय आरण्यक (कृष्ण यजुर्वेद - सायणभाष्य व हिन्दी अनुवाद)

६५४ तैत्तिरीये आरण्यके

मु॒त सो॒म्याना॑म्। ए॒ष यश्च॑म॒सो दे॑व॒पान॒स्तस्मि॑न्दे॒वा अ॒मृता॑ मादयन्तां(१८)।। (१६)अ॒ग्नेर्वर्म॒ परि॒ गोभि॑र्व्ययस्व॒ सम्प्रोर्णु॑ष्व॒ मेद॑सा॒ पीव॑सा च। नेत् त्वा॑धृ॒ष्णुर्हर॑सा॒ जर्हृ॑षा-

---

'मा विजोङ्करः' कुटिलं मा कुरु, मा विनाशयेत्यर्थः। 'एषः' चम- सः, 'देवानां प्रियः', देवाश्चमसेन सोमरसम्पातुं वाञ्छन्ति। 'उत' अपि च, 'सोम्यानां' सोमयोग्यानामृत्विग्यजमानानां, 'प्रियः', 'यश्चमसः', 'देवपानः' देवानां पानहेतुः, 'तस्मिन्' चमसे, 'अ- मृताः', 'देवाः', 'मादयन्तां' यजमानं हर्षयन्तां॥

कल्पः। अथैनं चर्मणा सशोर्षवालपादेन उत्तरलोम्ना प्रोर्णोति, अग्नेर्वर्म परि गोभिर्व्ययस्व सम्प्रोर्णुष्व मेदसा पीवसा च। नेत् त्वा धृष्णुर्हरसा जर्हृषाणो दधदिधक्ष्यन् पर्यङ्कयातै इति। (१६ मन्त्रः) हे 'वर्म' कवचस्थानीय चर्मविशेष, 'अग्नेः', 'गोभिः' रश्मिभिः, परितः 'व्ययस्व' एनं प्रेतं संवृतङ्कुरु,। 'पीवसा' स्थूलेन, 'मेदसा' 'च', त्वदी- यावयवेन मेदोभिधेन, 'प्रोर्णुष्व' सम्यगाच्छादय। 'धृष्णुः' धाष्ट्र्येनो- पेतः, अयमग्निः 'त्वा दधत्' हे चर्म त्वां धारयन्, 'हरसा' स्वकीयेन तेजसा, 'जर्हृषाणः' हर्तुमिच्छन्, 'विधक्ष्यन्' विशेषेण दग्धुमि- च्छन्, उद्युक्तः, 'नेत् पर्यङ्कयातै' परितो नैव चालयतु, तवाप- सारणं मा करोतु ।