भारतकोश
वीरमित्रोदय: राजनीतिप्रकाश (महामहोपाध्याय मित्रमिश्र - प्राचीन भारतीय राजनीति एवं शासन कोष)

वीरमित्रोदय: राजनीतिप्रकाश (महामहोपाध्याय मित्रमिश्र - प्राचीन भारतीय राजनीति एवं शासन कोष)

Viramitrodaya Rajanitiprakasha of Mitramishra with Commentary

महामहोपाध्याय मित्रमिश्र (सम्पादक: पं. विष्णुप्रसाद शर्मा) द्वारा

DevanagariHindipublished490 पृष्ठ

पृष्ठ 58, कुल 490 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 58

५६ वीरमित्रोदयस्य राजनीतिप्रकाशे ततो ब्राह्मणमुख्यानां पूजनं तु समाचरेत् । गोवस्त्रतिलरूप्यान्नफलकाञ्चनगोरसैः ॥ मोदकैः श्वेतपुष्पैश्च महीदानैश्च सुव्रत । आथर्वणपरिशिष्टे तु विशेषः । मधुपर्काद्येन विधिना सर्वार्थं सम्पाद्य दक्षिणां दद्यात्, को- टिमध्यात्तृतीयं भागं यथाभूमिप्रमाणेना वा । हस्त्यश्वरथयानं दिव्यमाभरणमातपत्रं हिरण्यं क्षितिगोधनधान्यरत्नादिकं स्वगुरवे दद्यात्, येन वा तुष्येत । इति । तदुत्तरकर्त्तव्यं च विष्णुधर्मोत्तरे अभिहितम्— मङ्गलालम्भनं कृत्वा गृहीत्वा सशरं धनुः । वह्निं प्रदक्षिणं कृत्वा प्रणिपत्य तथा गुरून् ॥ पृष्ठतो वृषमालभ्य गां सवत्सां च पार्थिव । पूजयित्वा तुरङ्गं च मन्त्रितं चाभिषेचितम् ॥ तमारुह्य ततो नागं पूजयेच्चाभिषेचितम् । मन्त्रितं दक्षिणे कर्णे स्वयं दैवविदा ततः ॥ आरुह्य राजमार्गेण स्वपुरं तु परिभ्रमेत् । मुख्यामात्यैः ससामन्तैः सांवत्सरपुरोहितैः ॥ सहितः कुञ्जरारूढैरभिगच्छेच्च देवताः । तासां सम्पूजनं कृत्वा नगरे या निषेविताः ॥ प्रविश्यान्तर्गृहं राजा प्रहृष्टनरवाहनः । दानमानादिसत्कारैर्हृदीयात्मप्रकृतीस्ततः ॥ सम्पूजितास्ताश्च विसर्जायित्वा गृहे स्वके स्यान्मुदितो महात्मा । विधानमेतत्समवाप्य राजा कृत्स्नां च धात्रीं वशगां विदध्यात् ॥ वृद्धवसिष्ठोऽपि, प्राग्भागे मन्दिरस्याथ गोमयेन तु कारयेत् ।