बौधायन श्रौतसूत्रम् (कृष्ण यजुर्वेद तैत्तिरीय शाखा - सम्पूर्ण प्रश्न एवं श्रौत-याग कल्प सटीक)

[ २ । ७, ८ । ] बौधायनश्रौतसूत्रम् । ४५ काममवाप्नोतीत्येकां गां दक्षिणां दद्यादिति पैङ्गलायनि- ब्राह्मणं भवति ¹ न लेवानाहिताग्निः स्याद्विज्ञायते ² च देवानां वा एषो ऽन्यतमो य आहिताग्निरित्य॑थ यदस्याग्निमुद्धरति सहस्रं तेन कामदुघो ऽवरुन्द्धे॑ ऽथ यदग्निहोत्रं जुहोति ५ सहस्रं तेनेत्य॑परिमितमेवेदमूक्तं भवति ² ॥ ७ ॥ तृतीयः ॥ अथाग्न्याधेयस्योपवसथ इत्युपकल्पयते गां माङ्गुलामहतं वासश्चतुर उदकुम्भाँस्त्रीनौदुम्बराञ्छङ्कलानौदुम्बरीं ³ दर्वीमेकां वपाश्रपणीमविशाखामौदुम्बरीमेव सर्वानिवान्यान्र्स्थालीपाकात्यै- त्ययज्ञिकान्संभारानेरकोपबर्हणे ⁴ आञ्जनाभ्यञ्जने आज्यं तृण- १० मुष्टिग्ं स्फ्यग्ं सूत्रमिति॑ दक्षिणत एतत्परिश्रितं भवति॑ तस्यैतस्मिन्परिश्रिते प्राङावृत्तस्य केशान्तं करोति तूष्णीं' त्रीणि दर्भपुञ्जीलान्यपनियत्य वपति वपे ⁵ प्रवपे ⁶ देवेन सवित्रा प्रसूतो ब्रह्मणा सग्ंश्शितो ऽहं यानि म इत ऊर्ध्वं लोमानि तानि मे स्वस्तये सन्वित्य॑थैनमुप्तकेशश्मश्रुं ⁷निकृत्तनखमुदकु- १ The words नले० ... स्यात् are omitted by BT. २ Be HFJ repeat the last clause: ऽथपरि० ... भवति; BT om. ऽथपरिमितं । ३ Thus Be H; •बराञ्छडान् T; •बरांस्थूलान् BJ; •बराग्वकलान् F. ४ स्थालीपाकात् corrected acc. to Bh.; MSS. •कान् । ५ Thus T, वपेत् the other MSS., also Keś. ६ Thus F, प्रवपेत् the other MSS. except H, which omits the syllable पे. The yajuṣ seems to begin with वपे । ७ Thus only Be, निक्रत the other MSS.

...? Let's look at line 9 end: ऽमात्यादिन्-? No, there is नwith a virama? Orन्न-? It's न्न-! Wait, line 10 starts with नाद्यान्orमाद्यान्? Let's read the full sentence: Who is being made to sit? "अन्वाहार्यपचनवेलायां सादयित्वा शोधयित्वा बर्हिषा परिस्तीर्याज्यं विलाप्योत्पूयोत्तरत एतानुपसादयति चतुर उदकुम्भांस्त्रीनौदुम्बराञ्शङ्कूंश्चौदुम्बरीं दर्वीमेकां वपाश्रपणीमविशाखामौदुम्बरीमेव दक्षिणतः सर्वानैवान्यान्स्थालीपाकांस्तैन्दुकान्शिक्यान्सम्भारानैकोपबर्हणे आञ्जनाभ्यञ्जने आज्यं तृणमुष्टिं स्फ्यं सूत्रमिति दक्षिणतो ऽधिदेवनं करोति" WOW! Look at that sentence: 1. सर्वानैवान्यान्स्थालीपाकांस्तैन्दुकान्शिक्यान्सम्भारानैकोपबर्हणे Let's look at line 14: पाकांस्तैन्दुकान्शिक्यान्सम्भारानैकोपबर्हणे५

न्त्यorदक्षिणोऽड्वन्त्यorदक्षिणोऽङ्कन्त्य: Notice the shape: it looks extremely like दक्षिणोऽङ्कन्त्यपहताorदक्षिणोऽड्वन्त्यपहता. Wait, let's look at the letter again: Could it be दक्षिणोऽङ्कन्त्यपहता? Let's look at the dot of ङ: is there a dot? No dot. But in ligatures with ङ (like ङ्क, ङ्ग, ङ्ख, ङ्घ), traditional Devanagari NEVER puts a dot on ङ! The dot is only used for the isolated letter ङ. For example, ङ्ग in line 3 अङ्गिरवोhas NO dot on the ङ part! So ङ् without dot + क below = ङ्क! Therefore, this glyph is unmistakablyङ्क! Wait, what about the ligature with न्त्य? It is: दक्षिणोऽङ्कन्त्यपहता! Wait, could it be दक्षिणोऽङ्क्त्यपहता? Look at न्त्यin line 2: It has: half-न (left loop, horizontal bar) half-त (vertical stroke with left curve) ya (loop up and down with right vertical bar). Compare withचयन्तिright after:न्तिhas न-त-इ. Compare withगच्छन्तु: न्तु

' or 'चौरपानꣳ'? Wait, is it a typo in Caland's edition for क्षीरपानꣳ? Yes, old European/Indological editions sometimes have misreadings from South Indian manuscripts! In Grantha script: 'क्षी' (kṣī) in Grantha: kṣa + ī: the sign for kṣa looks like a loop, but in Grantha, 'cau' (co/cau) has the e-sign and o-sign... Or the typesetter misread the manuscript as 'चौर'! Wait, let's check: is the printed glyph 'चौरपानꣳ' or 'क्षीरपानꣳ'? Wait, look at the dot above: Wait, look at the letter: Does it have a loop? No, it's 'च'! And it has 'ौ'! Wait, let me look at the image again: Line 1: "पानान्याहरति१ मधुपानं चौरपानꣳ सक्तुपानं यद्वा भवत्यन्य-" Wait, look at the glyph: च + ौ + र + पा + न + ꣳ Wait, is it 'चौरपानꣳ'? Let me look at whether it could be 'क्षीरपानꣳ': If it were 'क्षी', there would be 'क्ष'. But it's clearly 'च'! Wait, wait, could it be 'चौरपान

तानि चावदानानि प्रज्ञातौ च मतस्नू' तान्येतेष्वेव शूलेषूप- निद्धैतस्मिन्नेवाग्नौ१ श्रपयन्ति ' शृतायां वपायां पञ्च सुवा- हुतीर्जुहोति ॥ ६ ॥ याः प्राचीः संभवन्त्याप उत्तरतश्च याः । अद्भिर्विश्वस्य ५ भुवनस्य धर्त्रीभिरन्तरयं पितुर्दधे स्वधा नमः स्वाहा ॥ अन्तर्दधे पर्वतैरन्मर्मह्या पृथिव्या । दिवा दिग्भिरनन्ताभि- रूतिभिरन्तरयं पितामहाद्दधे स्वधा नमः स्वाहा ॥ अन्तर्दध ऋतुभिः सर्वैरहोरात्रैः सुमन्विकैः । अर्धमासैश्च मासैश्चान्तरयं प्रपितामहाद्दधे स्वधा नमः स्वाहा ॥ यन्मे माता प्रलुलोभ १० चरत्यननुव्रता । तन्मे रेतः पिता वृङ्क्तामाभुरन्योपपद्यता२ स्वधा नमः स्वाहा ॥ यदः क्रव्यादङ्गमदहल्लोकाञ्जयन्प्रणयञ्जात= वेदाः । तद्वो ऽहं

५० बोधायनश्रौतसूत्रम् । [२।१०।] तूष्णीं दर्भैरभिधाय पिण्डानामावृत्तैतान्यवदानानि ददाति हृदयमेवाग्रे ऽथ सव्यं मतस्नुमथ दक्षिणमेतत्ते ततासौ ये च त्वामनु याँश्च त्वमन्वस्येषा¹ ते तत स्वधाचितिर्यावती पृथिवी तावती ते मात्रा तावतीं त एतां मात्रां भूतां ददामि पृथिव्या मितमसि तताय मा चेष्ठा इति ' द्वितीयं ५ ददात्येतत्ते पितामहासौ ये च त्वामनु याँश्च त्वमन्वस्येषा ते पितामह स्वधाचितिर्यावदन्तरिक्षं तावती ते मात्रा तावतीं त एतां मात्रां भूतां ददाम्यन्तरिक्षेण मितमसि पितामहाय मा चेष्ठा इति ' तृतीयं ददात्येतत्ते प्रपिता- महासौ ये च त्वामनु याँश्च त्वमन्वस्येषा ते प्रपितामह १० स्वधाचितिर्यावती द्यौस्तावती ते मात्रा तावतीं त एतां मात्रां भूतां ददामि दिवा मितमसि प्रपितामहाय मा चेष्ठा इत्यथ पितरो यथाभागं मन्दध्वमित्युक्ताथैकेनोदकुम्भेन मार्जयति तूष्णीमथैभ्यो गामुपपरेत्य लोहितमुपप्रवर्तयति यानि रक्षांस्यसृग्भागानि ये चापि पितरो हरन्तां १५ विहरन्तां तृप्यन्तु रुधिरस्य ते ॥ ये नः पतिता गर्भा असृग्भाज उपासते । तेभ्यः स्वजा स्वधा नमस्तृप्णुवन्तु मदन्तु च ॥ य आमा ये च² पक्वा ये च दुग्धाः पतन्ति नः । तेभ्यः स्वजा स्वधा नमस्तृप्णुवन्तु मदन्तु च ॥ ये कुमारा या स्त्रियो

१ Here and in the corresponding passages further on the MSS. have ॰न्वस्येया instead of ॰न्वस्येषा । २ om. BT and two MSS. of the gṛhya-sūtra.

ये ऽविज्ञाताः पतन्ति नः । तेभ्यः खजा स्वधा नमस्तृप्यन्तु मदन्तु चेत्यागत्याञ्जनं ददात्य॑थाभ्यञ्जनं ददात्य॑थ वसाँᳵषि ददात्य॑थ षड्भिर्नमस्कारैर्विपर्यासमुपतिष्ठते ' ऽथ वीरं याचते ' ऽथैनानुत्थाप्य प्रवाह्य तिसृभिर्मन आव्हयते मनो न्वाङवामह ५ आ न एतु मनः पुनः पुनर्नः पितरो मन इत्य॑थैतदहतं वास एवम्बिदे ब्राह्मणाय दत्त्वान्यदसनौयं' वासः परिधाय दक्षिणोपपरेत्याद्भिर्मार्जयते ॥ १० ॥ यासु गन्धा रसा वर्णा बलं च निष्ठिते' उभे । ता म आपः शिवाः सन्तु दुष्कृतं प्रवहन्तु मे ॥ या ऊर्जमभिविषिञ्चन्ति १० देवप्रेषिता महीम् । ता म आपः शिवाः सन्तु दुष्कृतं प्रवहन्तु मे ॥ यासां निष्क्रमणे सर्वमिदं जायते जगत् । ता म आपः

५२ बोधायनश्रौतसूत्रम् । [२।२१] अवाङ्मुखानि सुरभीणि कृत्वा । प्रादाः१ पितृभ्यः स्वधया ते अक्षन्प्रजानन्नग्ने पुनरप्येहि देवानित्यैतान्यवदानानि ब्राह्मणेभ्यो ददाति हृदयमेवाग्रे ऽथ सव्यं मतस्नुमथ दक्षिणं यथासङ्गमन्नं कुरुते ' गामेतामग्रग्रः कृत्वा ब्राह्मणेभ्यो वरं२ ददाति ' स३ ये ह के चैतस्यै मांसं लभन्ते सर्वे ह वा अस्यै ते गोभाजशो ४ भवन्त्यामात्ये४ जयानभ्यातानान्द्राष्ट्रभृत इति हुत्वामात्यहोमा- ञ्जुहोत्येष ह वा उपवसथ ' उप ह्यस्मिन्देवा वसन्ति प्रात- र्जेष्यामो वामं वस्वित्येतद्दु वै देवानां वामं वसु यदाग्नेयो ऽष्टाकपाल ' उप हैन वामं वसु गच्छति यस्य ह वा एता- मेवंविद्वाङ्गां कल्पयते५ ' सर्वं पाप्मानं तरति ' तरति ब्रह्म- १० हत्यामप पुनर्मृत्युं जयतीति होवाच प्रजापतिस्तान्यि ह वा एतानि कूष्माण्डानीत्याचक्षते काजवानीति६ वामात्यहोमा इति वातीमोक्षा७ इति वा ' स यत्किं चास्मिँल्लोके पापं १ प्रादात् Be only. २ om. Be H. ३ Thus T only; F ददाति स ऐ वैकेचेतस्यै; B Be H : ददात्यथैद्ययेके- चेतस्यै; J ददांतियेचकेचैतस्यै; Bh. reads with स । ४ Thus T ; B : गोभाजशो भवंतस्मात्ये; FH : गोभागशोभव (or वं) त्यमात्ये; J : गोभाजोनस्मिन्नेवाग्रौभवत्याजशोमात्ये; Be presents the same reading as T, but ष्मात्ये instead of ष्मामात्ये। ५ Thus B Be TH, the other MSS. कल्पयति। ६ Uncertain. The above given is the reading of T ; काजपानोति J ; काजपातिति F ; काजयानौति HB Be ; probably Maitr. S. II. 1. 4 काजयं is to be compared. ७ Thus TJF ; वातिमोक्षा B Be H.

कर्म करोति सर्वस्मात्तस्मान्निर्मुच्यानृणः स्वर्गं लोकमैतीति होवाच प्रजापतिः '॥ ११ ॥ चतुर्थः ॥ अग्नीनाधास्यमानो भवति स उपकल्पयत उषाश्च सिक- ताश्चाखूत्करं च वल्मीकवपां च सूदं च वराहविहतं च ५ पुष्करपर्णं च शर्कराश्चेत्यष्टौ पार्थिवा ' अथ वानस्पत्या अश्वत्थस्योदुम्बरस्य पर्णस्य शमीं च विकङ्कतस्याग्निहृतस्य शमीगर्भादरणी१ मुञ्चकुलायं विचित्यस्याश्वत्थस्य तिस्रः समिध आर्द्र्राः सपलाशाः सप्ररोहाः प्रादेशमात्रीरप्रतिशुष्काग्राः षड्ढिरण्याग्ँस्त्रीग्ंसौवर्णाग्ँस्त्रीन् राजतानथ पूर्ववाहग्ँ रथचक्रं १० ब्राह्मौदनिकान्व्रीहीन्सर्वौषधग्ँ रोहितं चर्मानडुहं नवानि यज्ञपात्राणीत्य॑थास्मा२ अरणी आहरति यो अश्वत्थः शमीगर्भ आरुरोह ते सचा । तं ते हरामि ब्रह्मणा यज्ञियैः केतुभिः सहेत्य॑थातो नक्षत्राणामेव मीमाग्ँसा ' कृत्तिकास्वग्निमा- दधीत ' रोहिण्यामग्निमादधीत ' पुनर्वस्वोरग्निमादधीत ' १५ पूर्वयोः फल्गुन्योरुत्तरयोः फल्गुन्योश्चित्रायामित्य॑थात ऋतूना- मेव मीमाग्ँसा ' वसन्ते ब्राह्मणो ऽग्निमादधीत ' ग्रीष्मे राजन्यः ' शरदि वैश्यो ' वर्षासु रथकार इत्यथो खलु यदैवैनग्ँ३ श्रद्धोपनमेद्यादधीत ' सैवास्यर्द्धिरिति ' तदेतदा-

१ Thus B Be HF ; शमी० TJ. २ इति om. JF (H is defect here). ३ Thus BT Keś. ; यदैवेनग्ँ JHF Be, but cp. Sāyaṇa on T. Br. I.

1. 2. 8 (page 13 of the commentary).

/दौ) ष्या (ष् + य + ा) ञ्छ (ञ + छ) क ला नि त्ये त त्सम ा दा य Yes, दौष्याञ्छकलानित्येतत्समादाय! 4. संप्रच्छन्ना १५

Line 16: अम्बरीषं वोत्तपनीयं वाभिप्रव्रजन्ति । तस्मिन्दौष्याञ्छकलान्सं- Wait, तस्मिन्दौष्याञ्छकलान्सं- Line 17: प्रकीर्य बर्हिषा परिस्तीर्याज्यं विलाप्योत्पूयाञ्जलिनोपस्ती- Let's check the words: प्रकीर्य बर्हिषा परिस्तीर्याज्यं विलाप्योत्पूयाञ्जलिनोपस्ती- Wait, विलाप्योत्पूयाञ्जलिनोपस्ती- or विलाप्योत्पूयाञ्जलिनोपस्तीर्य? It ends with उपस्ती- hyphenated to the next page! Look at line 17: प्रकीर्य बर्हिषा परिस्तीर्याज्यं विलाप्योत्पूयाञ्जलिनोपस्ती-

Now let's check the footnotes: Footnote 1:

अग्न्याधेयम् Digitized by Madhuban Trust [ २ । १३ । ] बौधायनश्रौतसूत्रम् । ५५ र्णाभिघारितꣳ सर्वौषधं जुहोत्यग्नये सर्वौषधाय पुष्ट्यै प्रजन- नाय स्वाहेत्य॑थ जयान्भ्यातानान्राष्ट्रभृत इति द्वादशात्य- होमाञ्जुहोत्य॑थ स्रुचि चतुर्गृहीतं गृहीत्वा प्राजापत्यां जुहोति प्रजापते न त्वदेतान्यन्य इत्य॑परं चतुर्गृहीतं गृहीत्वानुख्यां ५ जुहोत्यन्वग्निरुषसामग्रमख्यदन्वहानि प्रथमो जातवेदाः । अनु सूर्यस्य पुरुत्रा च रश्मीननु द्यावापृथिवी आततान स्वाहे- त्य॑थैतानङ्गाराञ्छते वा शरावे वा यजमानो गृह्णात्यायुषे वो गृह्णामि तेजसे वो गृह्णामि तपसे वो गृह्णामि¹ वीर्याय वो गृह्णामि ब्रह्मवर्चसाय वो गृह्णामीत्य॑थैनानादायोपोत्तिष्ठ- १० त्यायुर्मामाविशतु भूतिर्मामाविशतु ब्रह्मवर्चसं मामाविश- त्विति॑ तानध्वर्यवे संप्रदायोदायन्त्यन्वारब्धे यजमान॑ एतेनैव यथेतमेल्योत्तरेणागारं परीत्य² पूर्वया द्वारा प्रपाद्य गार्ह- पत्यस्यायतने न्युष्योपसमादधाति॑ परिस्तृणन्ति॑ दक्षिणत उपविशतो ब्रह्मा च यजमानश्चा॑थैतद्रोहितं चर्मानडुहं जघने- १५ नाग्निं प्राचीनग्रीवमुत्तरलोमोपस्तृणाति॑ तस्य वहमः काले चतुरः पात्राञ्ब्रीहीन्निर्वपति³ ब्रह्मणे जुष्टं निर्वपामीति वा तूष्णीं वा॑थ निरुपप्तानभिमृशत्याकृत्यै त्वा कामाय त्वा समृद्धे⁴ त्वेत्य॑थैतान्व्रीहीञ्छूर्पे समुष्याद्भि॒रभ्युक्ष्य चर्मोदूहत्य॑थैतस्मिन्नेव⁵ १ Before वीर्याय B ins. : ओजसे वो गृह्णामि । २ प्रतीत्य B Be. ३ T and Ke's, perhaps rightly, व्रीहीणां i. s. of व्रीहीन् । ४ Thus all except T, which has समृद्धौ, but cp. T. Br. II. 5. 3. 2. ५ उद्वहति B. CC-0.

चर्मण्युलूखलमुसले निधायाऽहन्त्यथैतेनैव पात्रेण चतुर उद- पात्रानानयति यदि वीडिता स्थाली भवति ' यद्यु वा अवीडिता पञ्च वा भूयसो वा ' स समोदकः संपद्यते ' ॥ १३ ॥ तं य एव कश्च१ कुशलः परीन्धेन२ श्रपयित्वाभिघार्यो- दञ्चमुद्वासयत्यथैनमायतिगवं३ ऋत्विग्भ्यः प्राङुपसंगच्छन्त ५ एनमेत ऋत्विजो४ ' ऽथैतां पात्रीं निर्णिज्योपस्तीर्य तस्यामेन- मसंशन्निवोद्धरति ' सर्पिरासेचनं कृत्वा प्रभूतमाज्यमानीयौथै- तस्यैवोदनस्योपघातं५ जुहोत्युपतिष्ठते वा प्र वेधसे कवये मेधाय वचो वन्दारु वृषभाय वृष्णे । यतो भयमभयं तन्नो अस्तव देवान्यजे हेळोऽस्वाहेत्यथैताꣳश्चतुर आर्षेयानूत्तरतो १० ऽनुदिङ्मुखानुपवेश्य ताननुपूर्वमाचामय्य६ तेभ्य एनं भूमिꣳ स्पृशन्ननु- च्छिन्दन्निवोपोद्धरति ' त्रिः प्राश्य प्रश्रूꣳसन्ति७ राद्धस्ते ब्रह्मौदन इति ' तेभ्यः साण्डं वत्सतरं ददात्यथैष उत्तरत आसीनो ब्राह्मणः चामकाषं प्राश्नाति ' तस्मै यदस्योपकल्पते८ तद्ददात्यथ १ कश्चन B Be and Keś. ; कश्चित् T ; कश्च the other MSS. २ Thus HJ Be; परीधेन B; परिडेने T; परिधेन F. ३ Thus H Bh., Keś. ; आयतिगवम् B ; आयतौगव Be J ; आयतिगवे काले F ; आयतिगं T. ४ Thus Be F ; एतदृत्विजो HBJ ; T om. एत । ५ Thus H ; ॰वोदन• the other MSS. ६ अनुपूर्व्यं• J. ७ Thus H Be T F, Keś. ; प्रश्रूꣳसति the other MSS. ८ Thus F only ; the other MSS. ॰कल्पयते ।

? No. Let's compare: रु त्ताthen:ङ्गो? No, it's ङ्गार्ग्याधेये? Wait! Look at ऽग्न्याधेये: is that an avagraha ऽ? Look at ऽग्न्याधेयेin line 13: Wait, look atऽभ्यादधातिin line 1: the avagraha isऽ. In line 13, look at the character before ग्न्याधेये: Wait, it has a top horizontal bar, a vertical down, a loop: that is ऽ! But wait, look before it: There is दाwith a repha? Orडा? रुत्तानोऽङ्गाग्न्याधेये? Wait, what is Dvaidha I, 16 about? Footnote 2 says: cp. Dvaidha I, 16.` Let's recall BaudhSS Dvaidha on Agnyadheya (Praśna 20, adhyāya 16): "गां कुर्वीतेति — उत्तानो गार्ग्य आहाग्न्याधेये गां कुर्वीत घोररूपमिति..."! YES! UTTAANO GAARGYA! "उत्तानो गार्ग्य आहाग्न्याधेये गां कुर्वीत घोररूपमिति"! Let's look at line

िमिन्धानः! And before that: शल्केस्तोँ... wait! Is itशल्केभिः? Wait, look at शल्केस्तोँ: Is it शल्केस्तोँ? Wait! शल्केभिः->शल्केस्तोँ? No, look at: श ल्के स्तोँ-> could it beशल्केस्तोँ? Yes, शल्केस्तोँ! Wait, what mantra is this? Let's search the mantra: "उभौ लोको सनेमहम् । उभयोर्लोकयोर्ऋद्ध्वाति मृत्युं तराम्यहम्"! Mantra: "शल्केभिर्ग्निमिन्धीत..." / "शल्केस्तो रात्रिमग्निमिन्धिते..." Wait, Baudhayana Srauta Sutra 2.15: "शल्केस्तोँ रात्रिमग्निमिन्धिते शल्कैरग्निमिन्धान उभौ लोको सनेमहम् । उभयोर्लोकयोर्ऋद्ध्वातिमृत्युं तराम्यहमिति..." YES! That is the EXACT text: शल्केस्तोँ रात्रिमग्निमिन्धिते शल्कैरग्निमिन्धान उभौ लोकोIt isरात्रिमग्निमिन्धिते! There is no ाand noर्`

५ दश्चन्द्रमसि...? In Sanskrit editions, line numbers 5, 10, 15, 20 are printed in the left margin. Let's include it as printed: ५ दश्चन्द्रमसि कृष्णं तदपीहेत्य॑थैनानादधाति दिवस्त्वा वीर्येण Wait, "कृष्णं": is it कृष्णं with dot anusvara? Yes, कृष्णं. "तदपीहेत्य॑थैनानादधाति" - notice the udatta on त्य: त्य॑. "दिवस्त्वा वीर्येण"

Line 6: पृथिव्यै महिम्ना । अन्तरिक्षस्य पोषेण सर्वपशुमादध इत्य॑थैना- Notice: "इत्य॑थैना-" (udatta on त्य).

Line 7: न्संप्रयौति सं वः सृजामि हृदयानि सꣳसृष्टं मनो अस्तु वः । "न्संप्रयौति" - at the start of the line! (Sandhi from इत्यथैनान् + संप्रयौति = इत्यथैनान्संप्रयौति, split across lines: इत्य॑थैना- / न्संप्रयौति). "सं वः सृजामि हृदयानि सꣳसृष्टं मनो अस्तु वः ।"

Line 8: स

तथादधाति ' तथा संप्रयौति ' तथा कल्पतत्येथ गोप्तारꣳ समादिशति ' स आह विहृता अग्नयो मा कश्चनान्तरेण संचारौदित्यथाध्वर्युः प्रदक्षिणमावृत्य प्रत्यङ्ङादृत्य१ गार्हपत्य- स्यायतने उपरि संभारेषु मुञ्जकुलायं निदधाति ' तस्मिन्प्रती- चीनप्रजननामरणंि२ निधाय दशहोत्रोत्तरारणिमवदधाति ' ५ स आह मन्थतेति ' यजमानः प्रथमो मन्थति ' यजमान उत्तमो मन्थति ' जनयति ' जाते वरं ददामीति वाचं विसृजते ' ऽथैनमुपतिष्ठते ऽजीजनन्नमृतं मर्त्यासो ऽक्षेमाणं तरणिं वीढुजम्भम् । दश स्वसारो अग्रुवः समीचीः पुमाꣳसं जातमभिसꣳरभन्तामित्यथैनमभिप्राणिति प्रजापतेस्त्वा प्राणे- १० नाभिप्रणिमि पूष्णः पोषेण मह्यम् । दीर्घायुत्वाय शत

Here is the line-by-line transcription of the text from the provided image into pure Unicode Devanagari:

दधामीति वैश्यस्य ' ऋभूणां त्वा देवानां व्रतपते व्रतेना- दधामीति रथकारस्येति ' यथर्षि यथागोत्रं ' गायत्रेण छन्दसेत्युत्तरतो हिरण्यशल्कमुपास्यति खया तनुवा संभवेत्ये- थैतग्ँ राजतं वृषलाय वाज्ञाताय वातिप्रयच्छत्यर्तिमेवाति- ५ प्रयच्छतीति ब्राह्मणमेत्यैनमुपतिष्ठते ऽहं त्वदस्मि मदसि त्वमेतन्ममासि योनस्तव योनिरस्मि । ममैव सन्वह हव्या- न्यग्ने पुत्रः पित्रे लोककृज्जातवेदः ॥ सुगार्हपत्यो विदहन्न- रातीरुषसः श्रेयसीः श्रेयसीर्दधत् । अग्ने सपत्नाग्ँ अपबाधमानो रायस्पोषमिषमूर्जमस्मासु धेहीति ' ॥ १६ ॥ १० अथैतमग्निमादत्ते य एष सते समुप्तो भवति ' तं दक्षिण्या द्वारोपनिर्हृत्या

'? No, 'द्भि' = द with भ attached, i-matra, and r-repha on top: 'द्भिर्'! Yes! 'अद्भिरभ्युच्योदञ्च-'! Wait, look at 'च्यो': is it 'च्यो' or 'क्ष्यो'? Wait, look at line 19: 'अद्भिरभ्युक्ष्य' or 'अद्भिरभ्युच्यो'? In line 19: 'अ' 'द्भि' 'र' 'भ्यु' 'क्ष्य' 'ो' -> wait, look at 'क्ष्यो' or 'च्यो'? It has a loop at top left, then double loop: 'क्ष्य'! With 'ो' = 'क्ष्यो'! Wait, let's zoom in on line 19: "प्रदक्षिणमावर्त्याद्भिरभ्युक्ष्योदञ्च-" Wait, does it have 'क्ष्य'? Let's look at the letter: 'भ्यु' then 'क्ष्य' with 'ो' = 'भ्युक्ष्योदञ्च-'! Ah, yes! "अभ्युक्ष्य" (abhi-ukṣya) is standard Sanskrit! Here sandhi with udancam: abhyukṣyodañcam -> अभ्युक्ष्योदञ्च-! Wait, let's look at the letter after 'भ्यु': It is 'क्ष्य'! It has the 'क' loop on the left, then the 'ष' loop on the right, and 'य' combined! So

[२ । १७, १८ । ] बौधायनश्रौतसूत्रम् । ६३ प्रदक्षिणमावृत्त्यैवं प्रतिष्ठापयति यदिदं दिवो यददः पृथिव्याः संविदाने रोदसी संबभूवतुः । तयोः पृष्ठे सीदतु जातवेदाः शम्भूः प्रजाभ्यस्तनुवे स्योनः ॥ प्राणं त्वामृत आदधाम्यन्नाद- मन्नाद्याय गोप्तारं गुप्ता इत्यथोद्गातारमाह बृहद्वारवन्तीयꣳ ५ श्यैतमिति¹ गायेति ' सर्वाणि संप्रेष्यति² ' बृहति गीयमान आहवनीयमादधाति भूर्भुवः सुवरर्कश्चक्षुस्तदसौ सूर्य्यस्तदय- मग्निः संप्रियः पशुभिर्भूवत् । यत्ते शुक्रं शुक्रं वर्चः शुक्रा तनूः शुक्लं ज्योतिरजस्रं तेन मे दीदिहि तेन त्वादधे ऽग्निनाग्ने ब्रह्मणा अमूषां त्वा देवानां व्रतपते व्रतेनादधा- १० मीति ' यथर्षि यथागोत्रं ' गायत्रेण छन्दसेत्युत्तरतो हिरण्य- शल्कमुपास्यति खया तनुवा संभवेत्येतैꣳ राजतं वृषलाय वाज्ञाताय वातिप्रयच्छत्यौर्त्तिमेवातिप्रयच्छतीति ब्राह्मणमथैन- मुपतिष्ठत आनग्ने व्यानग्ने सर्वमायुर्व्यानग्न इत्येतैतावग्नी आदधाति सभ्यं चावसथीयं च³ ' रथचक्रं प्रवर्तयति संततं⁴ १५ गार्हपत्यादाहवनीयात् ' ॥ १७ ॥ सर्वोषधेन व्याहृतीभिरभ्यौक्ष्मयित्वा⁵ पञ्चपञ्च नाना- वृक्षीयाः समिधो ऽभ्यज्याभिदधाति समिध्यमानः प्रथमो नु धर्म इत्येताभिः पञ्चभिरायुर्दा अग्ने हविषो जुषाण इत्येता- १ B Be ins. साम before गायेति, T: श्यैतयौतसामगायेत २ Thus B Bn. ; the other MSS. संप्रेष ३ BH चाथ ४ Thus HB Be J ; संततां the other MSS. ५ Thus only J, the other MSS. व्याहृतिभि०

६४ बौधायनश्रौतसूत्रम् । [२।१८।] मपोद्धृत्याथ प्रदक्षिणमावृत्य प्रत्यङ्ङाद्रुत्य जघनेन गार्हपत्यं तिष्ठंस्तनूभिरुपतिष्ठते ये ते अग्ने शिवे तनुवौ विराट् च खराट् च ते मा विशतां ते मा जिन्वताम् । ये ते अग्ने शिवे तनुवौ सम्राट् चाभिभूश्च ते मा विशतां ते मा जिन्वताम् । ये ते अग्ने शिवे तनुवौ विभूश्च परिभूश्च ते मा विशतां ते ५ मा जिन्वताम् । ये ते अग्ने शिवे तनुवौ प्रभ्वी च प्रभूतिश्च ते मा विशतां ते मा जिन्वताम् । यास्ते अग्ने शिवास्तनु- वस्ताभिस्त्वादध इति ' सर्वाभिर्गार्हपत्यम् ' सर्वाभिरन्वाहार्य- पचनम् ' सर्वाभिराहवनीयमथ घोरास्तनूरनुदिशति यास्ते अग्ने घोरास्तनुवस्ताभिरमुं गच्छेत्येवं यं यजमानो द्वेष्टि तं १० मनसा ध्यायत्येथाप१ उपस्पृश्य विराजक्रमैरुपतिष्ठते ' नर्य२ प्रजां मे गोपाय । अमृतत्वाय जीवसे । जातां जनिष्यमाणां च । अमृते सत्ये प्रतिष्ठितामिति गार्हपत्यमंथर्व पितुं मे गोपाय । रसमन्नमिहायुषे । अदब्धायो ऽशीततनो । अविषन्नः पितुं कृण्वित्यन्वाहार्यपचनम् ' शंस्य पशून्मे गोपाय । द्विपादो १५ ये चतुष्पदः । अष्टाशफाश्च य इहाग्ने । ये चैकशफा आशुगा इत्याहवनीयम् ' सप्रथ सभां मे गोपाय । ये च सभ्याः सभासदः । तानिन्द्रियावतः कुरु । सर्वमायुरुपासतामिति सभ्यमहे बुध्निय मन्त्रं मे गोपाय । यमृषयस्त्रयिविदा विदुः । ऋचः सामानि यजूंषि । मा हि श्रीरमृता सतामित्यव- २०

१ धायेदित्याथाप B Be. २ Of these mantras J gives only the pratikas.