भारतकोश
संग्रह पर लौटें

छान्दोग्योपनिषद् (शाङ्करभाष्य सहित)

Chandogya Upanishad with Shankara Bhashya

आदि शङ्कराचार्य द्वारा

स्रोत: Gita Press Gorakhpur · Gita Press, Gorakhpur (उद्गम)

DevanagariSanskritpublished978 पृष्ठ

( १६३ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०ख०मं०पृ०
पृथिवी हिङ्कारोऽन्तरिक्षम्१७१९४
प्रजापतिर्लोकानभ्यतपत्२३२३०
” ”१७४३४
प्रवृत्तोऽश्वतरीरथः१३५५०
प्रस्तोतर्या देवता१०१२८
प्राचीनशाल औपमन्यवः११५३६
प्राण इति होवाच१११३३
प्राण एव ब्रह्मणश्चतुर्थः१८३४२
प्राणे तृप्यति चक्षुस्तृप्यति१९५६४
प्राणेषु पञ्चविधं परोवरीयः१५७
प्राणो वा आशायाः१५७६७
प्राणो ह्येवैतानि सर्वाणि१५७७२
प्राप ह्याचार्यकुलम्३९७
बलं वाव विज्ञानाद्भूयः७४५
ब्रह्मणः सोम्य ते पादम्३९०
” ”३९२
” ”३९५
ब्रह्मणश्च ते पादं ब्रवाणीति३८७
ब्रह्मवादिनो वदन्ति२४२३३
ब्रह्मविदिव वै सोम्य३९७
भगव इति ह प्रतिशुश्राव१४४१७
भगवाँस्त्वेव मे१११३२
भवन्ति हास्य पशवः१६६
मघवन्मर्त्यं वा इदम्१२९०६
मटचीहतेषु कुरुष्वाटिक्या१०१२२
मद्गुष्टे पादं वक्तेति३९४
मनो ब्रह्मेत्युपासीत१८३३८
मनोमयः प्राणशरीरः१४३०६
मनो वाव वाचो भूयः७२४
मनो हिङ्कारो वाक्१११८७
मनो होच्चक्राम११४५०
मानवो ब्रह्मैवैक ऋत्विक्१७१०४४०

( ११३ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
मासेभ्यः पितृलोकम् ....१०५११
मासेभ्यः संवत्सरम् ....१०५००
यं यमन्तमभिकामः ....१०८२४
य आत्मापहतपाप्मा ....८६६
य एते ब्रह्मलोके ....१२९३५
य एष स्वप्ने महीयमानः ....१०८९४
य एषोऽक्षिणि पुरुषः ....१५४२०
यच्चन्द्रमसो रोहितँ रूपम् ....६१५
यत्र नान्यत्पश्यति ....२४७८६
यथा कृतायविजितायाधरेयाः ....३५७
„ „ ....३५९
यथा विलीनमेवाङ्ग ....१३६८१
यथा सोम्य पुरुषम् ....१४६८५
यथा सोम्य मधु मधुकृतः ....६६३
यथा सोम्यैकेन ....५७७
यथा सोम्यैकेन नख० ....५७९
यथा सोम्यैकेन लोह० ....५७९
यथेह क्षुधिता बाला मातरम् ....२४५७२
यदग्ने रोहितँ रूपम् ....६१३
यदादित्यस्य रोहितम् ....६१५
यदप उच्छुष्यन्ति ....३७०
यदा वा ऋचमाप्नोति ....८०
तदा वै करोत्यथ ....२१७८२
यदा वै निस्तिष्ठत्यथ ....२०७८१
यदा वै मनुतेऽथ ....१८७७९
यदा वै विजानात्यथ ....१७७७६
यदा वै श्रद्दधात्यथ ....१९७८०
यदा वै सुखं लभतेऽथ ....२२७८३
यदुदिति स उद्गीथः ....१७१
यदु रोहितमिवाभूदिति ....६२१
यद्विज्ञातमिवाभूत् ....६२१
यद्विद्युतो रोहितँ रूपम् ....६१६

( २६४ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
यद्वै तत्पुरुषे शरीरमिदम्१२२८२
यद्वै तद्ब्रह्मे तीदम्१२२८५
यस्तद्वेद स वेद२१२०६
यस्यामृचि तामृचम्७४
यां दिशमभिष्ठोष्यन्११७५
या वाक्सर्त्तस्मात्६९
यावान्वा अयमाकाशः८०९
या वै सा गायत्रीयम्१२२८०
या वै सा पृथिवीयम्१२२८१
येनच्छन्दसा१०७५
येनाश्रुतँ॒ श्रुतम्५७६
यो वै भूमा तत्सुखम्२३७८५
योषा वाव गौतमाग्निः४९३
यो ह वा आयतनम्४४५
यो ह वै ज्येष्ठं च श्रेष्ठं च४४३
यो ह वै प्रतिष्ठां वेद४४४
यो ह वै वसिष्ठं वेद४४४
यो ह वै सम्पदं वेद४४५
रैक्वेमानि षट्शतानि३६३
लवणमेतदुदकेऽवधायाथ१३६८०
लो ३ कद्दारमपावा ३ र्णू२४२३६
,, ,,२४२३८
,, ,,२४१२२४०
लोकेषु पञ्चविधँ॒ सामोपासीत१५४
लोम हिङ्कारस्त्वक्प्रस्तावः१९२००
वसन्तो हिङ्कारः१६१९६
वसिष्ठाय स्वाहेत्यग्नावाज्यस्य४६६
वागेव ब्रह्मणश्चतुर्थः१८३४०
वागेवर्क् प्राणः३७
वाग्वाव नाम्नो भूयसी७२१
वायुर्वाव संवर्गो यदा३६९
विज्ञानं वाव ध्यानाद्भूयः७४१

( १६५ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
विनर्दि साम्नो वृणे२२२०८
वृष्टौ पञ्चविधम्१५९
वेत्थ यथासौ लोको न४७४
वेत्थ यदि॒तोऽधि प्रजाः४७३
व्याने तृप्यति श्रोत्रं तृप्यति२०५६५
श्यामाच्छबलं प्रपद्ये१३९३७
श्रुतँ ह्येव मे भगवद्दृशेभ्यः३९८
श्रोत्रँ॒ होच्चक्राम१०४४९
श्रोत्रमेव ब्रह्मणश्चतुर्थः१८३४२
श्रोत्रमेवङ्मर्नः९९
श्वेतकेतुर्हारुणेयः४७२
” ”५७४
षोडशकलः सोम्य६३३
संकल्पो वाव मनसः७२७
स एतां त्रयीं विद्याम्१७४३५
स एतास्तिस्रो देवताः१७४३५
स एवाधस्तात्स उपरि०२५७९३
स एष परोवरीयानुद्गीथः११८
स एष ये चैतस्मात्१०३
स एष रसानाँ॒ रसतमः३४
स जातो यावदायुषम्.४९८
सत्यकामो ह जाबालः३८०
सदेव सोम्येदमग्रे५८२
स ब्रूयान्नास्य जरयैतत्८१३
समस्तस्य खलु१४९
समान उ एवायं चासौ६६
समाने तृप्यति मनस्तृप्यति२२५६७
स य आकाशं ब्रह्मेत्युपास्ते१२७६०
स य आशां ब्रह्मेत्युपास्ते१४७६५
स य इदमविद्वानग्निहोत्रम्२४५६९
स य एतदेवं विद्वानक्षरम्८१
स य एतदेवं विद्वान्१५२

( ९६६ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
स य एतदेवममृतं वेद२५९
” ”२६२
” ”२६४
” ”२६८
” ”१०२७०
स य एतमेवं विद्वाँश्चतुष्कलम्३८८
” ”३९१
” ”३९३
” ”३९५
स य एतमेवं विद्वानादित्यम्१९३५०
स य एतमेवं विद्वानुपास्ते११४१०
” ”१२४१२
” ”१३४१४
स य एवमेतत्साम२१२०५
स य एवमेतद्वृहदादित्ये१४१९३
स य एवमेतद्यज्ञायज्ञीयमङ्गेषु१९२००
स य एवमेतद्रथन्तरमग्नौ१२१९०
स य एवमेतद्गायत्रम्१११८८
स य एवमेतद्राजनं देवतासु२०२०२
स य एवमेतद्वामदेव्यम्१३१९१
स य एवमेतद्वैराजमृतुषु१६१९६
स य एवमेतद्वैरूपम्१५१९५
स य एवमेताः शक्वर्यो लोकेषु१७१९८
स य एवमेता रेवत्यः१८१९९
स य एषोऽणिमैतदात्म्यम्६६१
” ”६६६
” ”१०६६९
” ”१२६७९
” ”१३६८४
” ”१४६९३
” ”१५६९६
स यः संकल्पं ब्रह्मेत्युपास्ते७३२

( ९६७ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
स यः स्मरं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७१३७६३
स यथा तत्र.... ६१६७०१
स यथा शकुनिः सूत्रेण.... ६६४६
स यथोभयपाद्व्रजन्नथः.... ४१६४३२
स यदवोचं प्राणम्.... ३१५३२०
स यदशिशिषति.... ३१७३३०
स यदि पितरं वा मातरम्.... ७१५७७०
स यदि पितृलोककामः.... ८८२१
स यश्चित्तं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७३६
स यस्तेजो ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७११७५७
स यावदादित्य उत्तरतः.... ३१०२७१
स यावदादित्यः.... ३२६०
स यावदादित्यः पश्चात्.... ३२६९
स यावदादित्यः पुरस्तात्.... ३२६३
स यावदादित्यो दक्षिणतः.... ३२६४
स यो ध्यानं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७४१
स यो नाम ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७१९
स योऽन्नं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७५१
स योऽपो ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७१०७५३
स यो बलं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७४७
स यो मनो ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७२६
स यो वाचं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७२३
स यो विज्ञानं ब्रह्मेत्युपास्ते.... ७७४३
सर्वं खल्विदं ब्रह्म.... ३१४३०३
सर्वकर्मा सर्वकामः.... ३१४३१२
सर्वास्वप्सु पञ्चविधम्.... २१६१
सर्वे स्वरा इन्द्रस्यात्मानः.... २२२२१०
सर्वे स्वरा घोषवन्तः.... २२२२१२
स वा एष आत्मा हृदि.... ८८२९
स समित्पाणिः पुनरेयाय.... ८१०८९५
” ”.... ८११९०३

( ९१८ )

मन्त्रप्रतीकानिअ०खं०मं०पृ०
स ह क्षत्तान्यिष्य३६१
स ह खादित्वातिशेषान्१०१२६
स ह गौतमो राज्ञः४७७
स ह द्वादशवर्ष उपेत्य५७५
स ह पञ्चदशाहानि६३४
स ह प्रातः संजिहानः१०१२६
स ह व्याधिनानशितुम्१०४०२
स ह शिलकः१०९
स ह सम्पादयाञ्चकार११५३९
स ह हारिद्रुमतं गौतमम्३८२
स हाशाथ हैनमुपससाद६३६
स हेभ्यं कुल्माषान्खादन्तम्१०१२३
स होवाच किं मेऽन्नम्४५८
स होवाच किं मे वासः४६०
स होवाच भगवन्तं वा१११३१
स होवाच महात्मनः३७३
स॒ होवाच विजानाम्यहम्१०४०४
सा ह वागुच्चक्राम४४८
सा हैनमुवाच नाहम्३८१
सेयं देवतैक्षत६०६
सैषा चतुष्पदा षड्विधा१२२८३
सोऽधस्ताच्छकटस्य३६१
सोऽहं भगवो मन्त्रविदेवास्मि७१४
स्तेनो हिरण्यस्य सुराम्१०५३४
स्मरो वावाकाशाद्भूयः१३७६१
हँस्ते पादं वक्तेति३९२
हन्ताहमेतद्भगवतो वेदानीति११४

॥ श्रीहरिः ॥

गीताप्रेस, गोरखपुरसे प्रकाशित विभिन्न गीताएँ

श्रीमद्भगवद्गीता-तत्त्वविवेचनी—
(टीकाकार-श्रीजयदयालजी गोयन्दका)

श्रीमद्भगवद्गीता साधक संजीवनी टीका—
(टीकाकार-स्वामी रामसुखदासजी महाराज)

गीता-दर्पण— (स्वामी रामसुखदासजी महाराज)
गीता-दर्पण— (पाकेट साइज)
गीता-माधुर्य
गीता-शांकरभाष्य
गीता-चिन्तन— (ले० श्रीहनुमानप्रसादजी पोद्दार)
श्रीमद्भगवद्गीता— मूल, पदच्छेद, अन्वय, साधारण भाषाटीका
श्रीमद्भगवद्गीता— माहात्म्यसहित, सटीक मोटे अक्षरोंमें
श्रीमद्भगवद्गीता— श्लोक, साधारण भाषाटीका, टिप्पणी-प्रधान विषय, मोटा टाइप, अजिल्द
श्रीमद्भगवद्गीता— केवल भाषा
श्रीमद्भगवद्गीता— साधारण भाषाटीका, पाकेट साइज
श्रीमद्भगवद्गीता— मूल मोटे अक्षरोंमें
श्रीपञ्चरत्नगीता— (श्रीमद्भगवद्गीता, विष्णुसहस्रनाम, श्रीभीष्मस्तवराज, श्रीअनुस्मृति, श्रीगजेन्द्रमोक्षके मूल-पाठ)
श्रीमद्भगवद्गीता— श्रीविष्णुसहस्रनामसहित छोटा साइज
गीताताबीजी— मूल

॥ श्रीहरिः ॥

गीताप्रेस, गोरखपुरसे प्रकाशित

उपनिषद्

ईशादि नौ उपनिषद्अन्वय, हिंदी व्याख्यासहित
ईशावास्योपनिषद्हिंदी अनुवाद शांकरभाष्यसहित
केनोपनिषद्( ,, ,, )
कठोपनिषद्( ,, ,, )
माण्डूक्योपनिषद्( ,, ,, )
मुण्डकोपनिषद्( ,, ,, )
प्रश्नोपनिषद्( ,, ,, )
तैत्तिरीयोपनिषद्( ,, ,, )
ऐतरेयोपनिषद्( ,, ,, )
श्वेताश्वतरोपनिषद्( ,, ,, )
छान्दोग्योपनिषद्( ,, ,, )
बृहदारण्यकोपनिषद्( ,, ,, )

[सील/मुहर: K. P. SABHA AMBPHALA LIBRARY No . . . . . . Date. . . . . . JAMMU]

(यह पृष्ठ रिक्त है / This page is blank)

(यह पृष्ठ रिक्त है / This page is blank)

मिलनेका पता— गीताप्रेस, पो० गीताप्रेस ( गोरखपुर )