भारतकोश
संग्रह पर लौटें

काश्यप संहिता (वृद्ध जीवकीय तन्त्र व विद्योतिनी हिन्दी टीका सहित)

Kashyapa Samhita Hindi

महर्षि काश्यप / जीवक (टीकाकार: श्री सत्यपाल भिषगाचार्य) द्वारा

स्रोत: Kashyapa Samhita (Vriddha Jivakiya Tantra) with Vidyotini Hindi Commentary (उद्गम)

DevanagariHindipublished942 पृष्ठ
पृष्ठ 921स्थायी लिंक

काश्यपसंहिताया विषयानुक्रमणिका

सूत्रस्थानम् ।

विषयपृ.^१पं.विषयपृ.पं.
लेहाध्यायः ।शुद्धक्षीरस्य लक्षणम्१२६
लेहनविषये जीवकस्य प्रश्नाः११अशुद्धक्षीरसेवनदोषास्तेषां शान्तिश्च१३१
कश्यपस्योत्तरम्२१वज्रस्य (स्तनकीलकस्य) संज्ञाहेतुसंप्राप्ति-लक्षणानि१३३
गर्भिण्या रसधातोस्त्रिधा विभागः२२वज्रस्य चिकित्सा१४५
देहिनां प्रकृत्यभिनिर्वृत्तौ हेतुः२४नार्याः स्तनोपरि दुष्टदृष्टिपातस्तच्चिकित्सा च१५२
देहप्रकृतेर्भेदाः२४दन्तजन्मिकाध्यायः २० ।
देहप्रकृत्याश्रिता भेषजकल्पना४१दन्तजन्मविषये जीवकस्य प्रश्नाः१५८
वयोभेदेन बालेषु भेषजमात्रानिर्देशः४२कश्यपस्योत्तरम्१६१
लेहनायोग्या बालाः५६दन्तानां भेदाः, संज्ञाः, उत्पत्तिकालश्च१६१
बालानां सात्म्यान्येवान्नपानान्युपयोज्यानि६१कुमारीणां कुमाराणां च दन्तजन्मनि विशेषः१७१
लेहनविधिः६३दन्तानां निषेकोद्भेदादौ हेतुः१७२
बालानां सुवर्णप्राशनगुणाः६५दन्तानां निषेककालः१८१
बालानां मेधाजनना लेहाः७२अप्रशस्तं दन्तजन्म, तच्छान्तिश्च१८१
बालानां लेहनार्थम् अभयं घृतम्७६चतुर्विधं दन्तजन्म१८५
बालानां लेहनार्थम् संवर्धनं घृतम्८३सामुद्रसंवृतविवृतानां दोषाः१८५
बालानां लेहनार्थम् ब्राह्मयाद्यं घृतम्८५मासविशेषेण दन्तनिषेकस्य दोषा गुणाश्च१८७
क्षीरोत्पत्त्यध्यायः १९ ।दन्तसंपत्१८१०
स्कन्दादिग्रहदूषितधात्रीदुग्धलक्षणम्९१अप्रशस्ता दन्ताः१८१२
रसवर्णाभ्यां धात्र्याः क्षीरपरीक्षा९५चूड़ाकरणीयाध्यायः २१ ।
दुष्टक्षीरस्य संशोधनम्९६कर्णपालीवर्धनोपायाः२११
क्षीरवर्धनम्१०५अभिषजः कर्णवेधननिषेधः२१४
क्षीरविशोधनो गणः१०८स्नेहाध्यायः २२ ।
क्षीरशोधनकालिक आहारः११२स्नेहस्य योनिर्विकल्पाश्च२३३
क्षीरसंशोधनकाले वर्जनीयानि११३स्थावरस्नेहाः२३३
क्षीर-प्रजनन-वर्धनानि११४

१. अत्र सर्वत्र पङ्क्तिसंख्यागणनायां केवलं संस्कृतमूलश्लोकगद्यस्थितपङ्क्तीनामेव ग्रहणम् ।

पृष्ठ 922स्थायी लिंक

५६२ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
औद्भिदाः स्नेहाः२३४जीर्णस्नेहलक्षणम्३३३
घृततैलवसामज्ज्ञां पूर्वपूर्वस्य श्रेष्ठत्वम्२३५स्नेहावपीडगुणाः३३६
घृतगुणाः२४१स्नेहापचारजा रोगाः, तच्चिकित्सा च३३८
तैलगुणाः२४३स्नेहव्यापद्धेतुस्तच्चिकित्सा च३४३
मज्जावसोर्गुणाः२४४स्नेहविचारणायोग्या नराः३४५
तिलतैलघृतप्रयोगप्रशंसा२४५प्रमेहादिषु स्नेहने विशेषविधिः३४८
ऋतुविशेषेण स्नेहविशेषोपयोगः२५१स्नेहनस्वेदनविशोधनक्रमः३५१
स्नेहविशेषेणानुपानविशेषः२५३स्वेदाध्यायः २३ ।
उष्णोदकानुपानगुणाः२५५स्वेदविषये जीवकस्य प्रश्नाः३५४
उष्णोदकनिर्माणविधिः२५६कश्यपस्योत्तरम्३५७
उष्णोदकानुपानं येषां निषिद्धम्२५७स्वेद्या नराः३५१०
ओदनादिभिः स्नेहप्रयोगविधानम्२६१दोषविशेषेण स्वेदविशेषः३५११
प्रकृतिविशेषेण स्नेहप्रयोगकालः, ततोऽन्यथा प्रयोगे दोषाश्च२६३शरीरावयवविशेषे स्वेदविशेषः३६२
स्नेहाच्छपाने त्रिविधा मात्रा, तद्योग्या नराश्च२७१स्वेदनसमये नेत्रादिसंरक्षणविधिः३६३
त्रिविधस्नेहमात्राणां गुणाः२८१स्वेदनिर्वर्तनकालः३७३
घृतपानयोग्या नराः२८५अतिस्विन्नस्य लक्षणं चिकित्सा च३७४
तैलपानयोग्याः नराः२८७मन्दस्विन्नस्य लक्षणं चिकित्सा च३७८
वसापानयोग्याः नराः२९१सम्यक्स्विन्नस्य लक्षणम्३८१
मज्जपानयोग्याः नराः२९३अस्वेद्या नराः३८३
स्नेह्याः नराः२९५स्वेद्या नराः३८५
अस्नेह्याः नराः३०१स्वेदस्यादौ भेदाः३९२
अस्नेह्यानामच्छस्नेहपानाद्दोषाः३०५हस्तस्वेदविधिः३९३
अस्निग्धस्य लक्षणम्३०७अवहितेन बालेषु स्वेदो योज्यः४०१
स्निग्धस्य लक्षणम्३०८प्रदेहस्वेदविधिः४०७
अतिस्निग्धस्य लक्षणम्३०९नाडीस्वेदविधिः४११
स्नेहपानात् पूर्वदिने कर्तव्यम्३११प्रस्तरस्वेदविधिः४१२
स्नेहपीतस्य विहारः३१३सङ्करस्वेदविधिः४२१
कोष्ठभेदेन स्नेहनकालः३१४उपनाहस्वेदविधिः४२३
मृदुकोष्ठस्य लक्षणम्३१५उपकल्पनीयाध्यायः २४ ।
अजीर्णस्नेहलक्षणम्३२३सम्यक्शुद्धस्यान्नसंसर्जनक्रमः४३१
स्नेहजीर्णाजीर्णविशङ्कायां चिकित्सा३२४अन्नसंसर्जनक्रमव्यभिचारजा रोगाः४५७
तैलादीनामजीर्णे विशेषलक्षणानि३२६शुद्धस्य शीतपानान्नादिसेवनजा रोगाः४६२
स्नेहाजीर्णे चिकित्सा३३१सम्यग्जीर्णान्निलक्षणम्४६३
पृष्ठ 923स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
अजीर्णत्रिलक्षणम्४६४विषूचिकाया लक्षणानि५१६
अजीर्णस्य चत्वारो भेदाः४७१अलसकस्य लक्षणानि५१७
आमविदग्धसश्लेष्मरसशेषाजीर्णानां लक्षणानि४७२नेत्रामयानां लक्षणानि५२१
कण्ड्वाः लक्षणानि५२२
अजीर्णानां सामान्यलक्षणम्४७३आमस्य पूर्वरूपाणि५२४
अजीर्णानां साध्यासाध्यविचारः४७४पाण्डुरोगस्य लक्षणानि५२६
अजीर्णानां चिकित्सा४७७कामलायाः लक्षणानि५२७
सम्यक्कृतसंशोधनगुणाः४८३मदात्ययस्य लक्षणानि५२८
वेदनाध्यायः २५ ।उरोघातस्य लक्षणानि५३१
अवचसां बालानां वेदनाज्ञानविषये जीवकस्य प्रश्नाः४८८जन्तुकार्दितस्य लक्षणानि५३३
ग्रहाबाधायाः पूर्वरूपाणि५३४
कश्यपस्योत्तरम्४९१बालरोगाणां सामान्यासाध्यत्वलक्षणानि५३१३
शिरोरुजाया लक्षणम्४९२बालरोगाणामुपक्रमाः५४३
कर्णवेदनायाः लक्षणम्४९३चिकित्सासंपदीयाध्यायः २६ ।
मुखामयस्य लक्षणम्४९४चिकित्सायाश्चत्वारः पादाः५४६
कण्ठवेदनायाः लक्षणम्४९५भिषजो गुणाः५५३
अधिजिह्विकायाः लक्षणम्४९६भेषजसंपत्५५७
गलग्रहस्य लक्षणम्४९७आतुरसंपत्५६१
कण्ठश्वयथोः लक्षणम्४९७परिचारकसंपत्५६४
ज्वरपूर्वरूपाणि४९८चतुःषु पादेषु भिषजः श्रेष्ठत्वम्५७१
अतिसारस्य पूर्वरूपाणि५०२रोगाध्यायः २७ ।
शूलिनो बालस्य लक्षणानि५०३रोगाणां प्रभेदविषये महर्षीणां मतानि५८३
छर्देः पूर्वरूपाणि५०४रोगाणां असंख्येयत्वे हेतुः५८९
श्वासस्य पूर्वरूपाणि५०५रोगाणां अधिष्ठानद्वयम्५८१०
हिक्कायाः पूर्वरूपाणि५०५व्याधेः प्रकृतेश्च लक्षणम्५८११
तृष्णायाः पूर्वरूपाणि५०६रोगाणां द्विविधा प्रकृतिः५९२
आनाहस्य पूर्वरूपाणि५०७वातादिदोषाणां शरीरे विशिष्टस्थानानि५९३
अपस्मारस्य पूर्वरूपाणि५०८निजागन्तुरोगयोर्विशेषः६०१
उन्मादस्य रूपाणि५०८ओजसः स्वरूपम्६०३
मूत्रकृच्छ्रस्य रूपाणि५०९ओजसो वर्धनानि६११
प्रमेहस्य रूपाणि५११वातादिसाम्यवैषम्ययोः फलम्६१२
अर्शसां रूपाणि५१३आविष्कृततमानां व्याधीनां स्थूलतः कथनम्६१३
अश्मर्याः रूपाणि५१४अशीतिवातविकाराणां नामतो निर्देशः६१४
विसर्पस्य पूर्वरूपाणि५१५वायोः स्वरूपं, कर्म, उपक्रमाश्च६३१
पृष्ठ 924स्थायी लिंक

५६४ | काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
चत्वारिंशत्पित्तविकाराणां नामतो निर्देशः६३५शुभाशुभानि स्फिगलक्षणानि६९१६
पित्तस्य स्वरूपं, कर्म, उपक्रमाश्च६४१शुभाशुभानि कुकुन्दरलक्षणानि६९१८
कफजविंशतिविकाराणां नामतो निर्देशः६५१शुभाशुभानि जघनलक्षणानि६९१९
श्लेष्मणः स्वरूपं, कर्माणि, उपक्रमाश्च६५४शुभाशुभानि वृषणलक्षणानि६९२०
वातपित्तश्लेष्मणां विशिष्टोपक्रमाः६६१शुभाशुभानि प्रजननलक्षणानि६९२३
एकविधा व्याधयः६६३शुभाशुभानि मूत्रलक्षणानि६९२४
द्विविधाः६६५शुभाशुभानि योनिलक्षणानि७०१
त्रिविधाः६६६शुभाशुभानि रोमराजिलक्षणानि७०४
चतुर्विधाः व्याधयः६६८शुभाशुभानि कुक्षिलक्षणानि७०६
पञ्चविधाः व्याधयः६६१०शुभाशुभानि उदरलक्षणानि७०७
षड्विधाः व्याधयः६६१०शुभाशुभानि नाभिलक्षणानि७०११
सप्तविधाः व्याधयः६६११शुभाशुभानि पायुलक्षणानि७०१३
अष्टविधाः व्याधयः६६१२शुभाशुभानि पार्श्वलक्षणानि७०१३
दशविधाः व्याधयः६६१२शुभाशुभानि पृष्ठलक्षणानि७०१४
विंशतिविधाः व्याधयः६६१२शुभाशुभानि अंसलक्षणानि७०१५
उपद्रवलक्षणम्६७१शुभाशुभानि कक्षालक्षणानि७०१७
उपद्रवचिकित्साविचारः६७२शुभाशुभानि बाहुलक्षणानि७०१८
रक्तजविकाराणां हेतुः६७६शुभाशुभानि मणिबन्धलक्षणानि७०२०
रक्तजा रोगाः६८१शुभाशुभानि यवपंक्तिलक्षणानि७०२१
रक्तजानां रोगाणां चिकित्सा६८४शुभाशुभानि केशभूमिलक्षणानि७०२४
बालोपक्रमे विशेषः६८६शुभाशुभानि गतिलक्षणानि७०२६
लक्षणाध्यायः २८ ।अप्रशस्तानि शरीराणि७०२७
बालानां शुभाशुभदेहलक्ष्णविषये जीवकस्य प्रश्नाः६९१बालानां प्रशस्तानि रुषितादीनि७०२८
कश्यपस्योत्तरम्६९३वक्त्रचक्षुःस्वररूपैर्वृत्तमनःसारगुणानां परीक्षा७४१
शुभाशुभानि नखलक्षणानि६९४सत्त्वानां भेदाः७४३
शुभाशुभानि पादलक्षणानि६९७ब्राह्मसत्त्वस्य लक्षणम्७५२
शुभाशुभानि अङ्गुलीलक्षणानि६९११प्राजापत्यसत्त्वस्य लक्षणम्७५३
शुभाशुभानि पार्ष्णिलक्षणानि६९१२आर्षसत्त्वस्य लक्षणम्७५४
शुभाशुभानि उत्तरपादलक्षणानि६९१३ऐन्द्रसत्त्वस्य लक्षणम्७५५
शुभाशुभानि गुल्फलक्षणानि६९१३याम्यसत्त्वस्य लक्षणम्७५६
शुभाशुभानि जङ्घालक्षणानि६९१४वारुणसत्त्वस्य लक्षणम्७५७
शुभाशुभानि जानुलक्षणानि६९१५कौबेरसत्त्वस्य लक्षणम्७६१
शुभाशुभानि ऊरुलक्षणानि६९१६गान्धर्वसत्त्वस्य लक्षणम्७६२
शुद्धसत्त्वस्य सामान्यलक्षणम्७६३
पृष्ठ 925स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका
५६५

विषयपृ.पं.
आसुरसत्त्वस्य लक्षणम्७६६
राक्षससत्त्वस्य लक्षणम्७७१
पैशाचसत्त्वस्य लक्षणम्७७२
सार्पसत्त्वस्य लक्षणम्७७३
याक्षसत्त्वस्य लक्षणम्७७४
भूतसत्त्वस्य लक्षणम्७७५
शाकुनसत्त्वस्य लक्षणम्७७६
राजससत्त्वस्य सामान्यलक्षण्७८१
पाशवसत्त्वस्य लक्षणम्७८२
मात्स्यसत्त्वस्य लक्षणम्७८३
वानस्पत्यसत्त्वस्य लक्षणम्७८४
तामससत्त्वस्य सामान्यलक्षणम्७८५
सत्त्वरजस्तमसां लक्षणानि७८६
सत्त्वानुरूपं देहिनामाचरणं तत्फलं च७९१
समानसत्त्वाया धात्र्याः प्रशस्तत्वम्७९२
नवविधसाराणां नामतो निर्देशः७९४
त्वक्सारबालस्य लक्षणम्७९६
रक्तसारबालस्य लक्षणम्७९७

विमानस्थानम् ३ ।

कर्णायजयावळीवनं(?)विमानम् ? ।

विषयपृ.पं.
अवेक्षितगदानां चिकित्सा८३१

शिष्योपक्रमणीयं विमानम् ? ।

विषयपृ.पं.
शिष्योपनयनयोग्यः कालः८३६
शिष्योपनयनविधिः८३८
शिष्यगुणाः८५१
गुरोर्गुणाः८५४
शिष्यानुशासनम्८६१
अध्ययनविधिः८७१
अनध्ययनकालाः८७४
अधीतायुर्वेदस्य कर्तव्यानि८७८
तद्विद्यसंभाषाविधिः८८७
आयुर्वेदविषये पञ्चदश प्रश्नाः८९१
आयुषो लक्षणम्८९४
आयुर्वेदशब्दस्य निरुक्तिः८९६
आयुर्वेदस्याष्टावङ्गानि८९८
आयुर्वेदस्योत्पत्तिः८९१०
ब्राह्मणक्षत्रियवैश्यैः किमर्थमायुर्वेदोऽध्येयः८९१३
कौमारभृत्यतन्त्रस्याष्टस्वङ्गेष्वाद्यत्वम्८९१८
आयुर्वेदस्य पञ्चमवेदत्वप्रतिपादनम्९०१
आयुर्वेदस्य नित्यत्वप्रतिपादनम्९०६
आयुर्वेदस्य वातपित्तकफाश्रयत्वप्रतिपादनम्९०८
वातपित्तश्लेष्मप्रकृतीनां लक्षणानि९०१०

शारीरस्थानम् ४ ।

विषयपृ.पं.
ऋतुविभागः९५१
युगविभागेन कालविभागः९५४
*सृष्ट्युत्पत्तिक्रमः९७१
अष्टौ प्रकृतयः९७१
पञ्च बुद्धीन्द्रियाणि९७२
पञ्च कर्मेन्द्रियाणि९७३
पञ्च इन्द्रियार्थाः९७३
मनसोऽतीन्द्रियत्वम्९७३
क्षेत्रक्षेत्रज्ञनिरूपणम्९७४
आत्मनो लिङ्गानि९७५
मनसो लक्षणम्९७६
पञ्चमहाभूतानि९७८
महाभूतानां गुणाः९७८
नव द्रव्याणि९७९
गुणानां द्रव्याश्रितत्वम्९७९
खादीनां विशिष्टा गुणाः९७१०
इन्द्रियाणां विप्रकृष्टसन्निकृष्टवृत्तित्वम्९७१०
सर्वेन्द्रियाणां स्पर्शनलक्षणत्वम्९७११

असमानगोत्रीयशारीराध्यायः ?

विषयपृ.पं.
गर्भाभिवृद्धिक्रमः, चतुर्थादिमासेषु गर्भिण्या लिङ्गानि च१०२१

गर्भावक्रान्तिशारीराध्यायः ? ।

विषयपृ.पं.
जीवस्य गर्भेऽवक्रमणम्१०५१
पृष्ठ 926स्थायी लिंक

५६६ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पं.
गर्भस्य शरीरावयवाभिनिर्वृत्तिविषये जीवकस्य प्रश्नाः१०५४
कश्यपस्योत्तरम्१०५७
गर्भस्याकाशादिमहाभूतजाः शरीरावयवाः१०५८
गर्भस्य मातृजाः१०५१३
गर्भस्य पितृजाः१०५१४
गर्भस्य आत्मजाः शारीरभावाः१०५१५
गर्भस्य सात्म्यजाः शारीरभावाः१०५१७
गर्भस्य रसजाः शारीरभावाः१०५१८
सत्त्वस्यौपपादुकत्वकथनम्१०५१९
हृदययकृत्प्लीहफुप्फुसनिरूपणम्१०७१
गर्भाशय-गुद-बस्तीनां निरूपणम्१०७३
अष्टावाशयाः गर्भस्य मातृजाः पितृणाश्च धातवः१०८१
देहस्य षट्कोशवत्त्वम्१०८२
शरीरविचयशारीराध्यायः ? ।
अवयवविभागेनास्थां गणना१०८३
दश प्राणायतनानि११११
त्रीणि महामर्माणि१११३
कोष्ठाङ्गानि११२१
प्रत्यङ्गानि११२३
द्विविधानि स्रोतांसि११३१
दश मातृसिराः११३४
देहस्वरूपम्११४१
धमन्यः११४५
रोमकूपानि११४७
रोमकूपेभ्यः स्वेदप्रवृत्तिः११४९
अञ्जलिप्रमेयाः शरीरधातवः११४१०
शुक्रप्रवृत्तिकालः११५८
महाभूतानामन्योऽन्याश्रयत्वम्११५९
देहावयवसौक्ष्म्यस्य सुदुर्वाचत्वम्११६२
जातिसूत्रीयशारीराध्यायः ? ।
स्वभावस्य मनुष्याद्याकृतिभेदनिर्वर्तकत्वम्११६६
शरीराभिनिर्वृत्तौ वायुपरमाणूनां कार्यम्११६७
स्वभावतः प्रजानिर्वृत्तौ स्त्रीपुंसयोरुपचार११६८
शुक्रशोणितयोरभिव्यक्तेः कालावेक्षितवम्११७१
कदा शुक्रशोणिते पूर्णे भवतः११७३
ऋतुकालः११७४
पुत्रकामः कन्यार्थी च कदा स्त्रियमुपेयात्११८१
गर्भाधानविधिः११९१
पुत्रीया इष्टिः११९६
आहारस्य धातुपोषकत्वम्१२१३
धातूनां धातुपोषकत्वम्१२१५
धातूनां तत्समगुणैस्तत्पोषणम्१२१७
गर्भिण्यै हितानि१२३३
गर्भिण्या हितं वेश्म१२३४
गर्भिण्या हिता चर्या१२३७
आसन्नप्रसवाया लक्षणानि१२३११
तत्र कर्तव्यानि१२४१
शीघ्रप्रसवकरा योगाः१२६२
प्रसवसमये कर्तव्यम्१२६४
इन्द्रियस्थानम् ५ ।
ओषधभेषजेन्द्रियाध्यायः १२ ।
ओषधभेषजयोर्विशेषः१३०३
औषधभेषजयोर्गुणालाभेऽचिकित्स्यत्वं१३०५
मासान्तिकं रिष्टम्१३११
मासार्धिकं१३१२
स्कन्दादिग्रहाबाधसूचकानि स्वप्नानि१३१९
अफलाः स्वप्नाः१३३५
फलवन्तः स्वप्नाः१३४१
दुःस्वप्नफलम्१३४३
शुभं स्वप्नदर्शनम्१३४५
दुःस्वप्नशान्तिः१३५७
चिकित्सास्थानम् ६ ।
ज्वरचिकित्साध्यायः ? ।
ज्वरनिदानचिकित्साविषये जीवकस्य प्रश्नाः१३७३
पृष्ठ 927स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
गर्भिणीचिकित्सिताध्यायः ? ।वातोत्तरे प्लीहरोगे कतिपययोगाः१५६८
परिकर्तिकाहरा योगाः१४११उदावर्तचिकित्सिताध्यायः ? ।
प्रवाहिकाहरा योगाः१४१३आनानोदावर्त्तयोर्निदानपूर्विका संप्राप्तिः१५८३
कामलाहरा योगाः१४११०उदावर्त्तभेदाः१५८९
हृच्छूलहरा योगाः१४२१उदावर्त्तस्य सामान्यलक्षणानि१५८११
त्वग्वातहरो योगः१४२५उदावर्त्तस्य पूर्वरूपाणि१५८१४
ऊर्ध्वानिलहरो योगः१४२७उदावर्त्तचिकित्सा१५९१
हिक्काश्वासहरो लेहः१४२८राजयक्ष्मचिकित्सिताध्यायः ? ।
दीपनीयो योगः१४२९राजयक्ष्मणि पिप्पलीक्षीरम्१६११
गर्भिण्याः पथ्यापथ्यम्१४२१०राजयक्ष्मणि पिप्पलीवर्धमानकम्१६१५
दुष्प्रजाताचिकित्सिताध्यायः ? ।राजयक्ष्मणि नागबलाप्रयोगः१६२३
दुष्प्रजातायाः सामान्यचिकित्सा१४३३राजयक्ष्मणि मण्डूकपर्णीशुण्टीब्राह्मीमधुकानां प्रयोगाः१६२१०
दुष्प्रजाताव्याधीनां निदानम्१४३४राजयक्ष्मणि आजं रसायनम्१६२१४
दुष्प्रजाताव्याधीनां नामतो निर्देशः१४४३राजयक्ष्मणि महाभयारिष्टः१६३१
दुष्प्रजातारोगेषु त्रैवृत्तस्नेहः१४४८राजयक्ष्मणि इन्द्राणीघृतम्१६३८
बालग्रहचिकित्सताध्यायः ? ।राजयक्ष्मणि लशुनप्रयोगः१६३१०
रेवत्या वरप्राप्तिः१४६३राजयक्ष्मणि द्राक्षासर्पिः, पीलुघृतं च१६४१
रेवत्या विंशतिनामानि१४७१राजयक्ष्मणि दैवव्यपाश्रयचिकित्सा१६४३
रेवतीपूजनफलम्१४८४गुल्मचिकित्साध्यायः ? ।
रेवतीरोषजनिता रोगाः१४८९गुल्मस्य भेदाः१६५३
रेवत्याश्चिकित्सा१४९१गुल्मस्य सामान्या संप्राप्तिः१६५४
पूतनाग्रहोत्पत्तिः१५०५वातगुल्मस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः१६५५
पूतनाया नामानि१५०१२गुल्मानां पूर्वरूपम्१६६१
पूतनाया चिकित्सा१५०१४वातगुल्मस्य लक्षणम्१६६२
मुखमण्डिकाग्रहोत्पत्तिः१५३१पित्तगुल्मस्य लक्षणम्१६६४
मुखमण्डिकायाश्चिकित्सा१५३११कफगुल्मस्य लक्षणम्१६६५
शीतपूतनार्दिते बाले चिकित्सा१५४६सान्निपातिकगुल्मस्य लक्षणम्१६७१
सर्वग्रहाणां सामान्य चिकित्सा१५५३रक्तगुल्मस्य निदानसंप्राप्तिलक्षणानि१६७२
प्लीहहलीमकचिकित्सिताध्यायः ? ।गुल्मस्य साध्यासाध्यविचारः१६८१
प्लीहवृद्धिलक्षणानि१५५११गुल्मस्य चिकित्सासूत्रम्१६८२
प्लीहवृद्धौ सामान्यचिकित्सा१५६४वातगुल्मे दशाङ्गं घृतम्१६८४
प्लीहवृद्धौ आमलकीघृतम्१५६५
पृष्ठ 928स्थायी लिंक

५६८ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयःपृ.पं.विषयःपृ.पं.
वातगुल्मे षट्पलं घृतम्१६८६मूत्रकृच्छ्रचिकित्सिताध्यायः ? ।
वातगुल्मे शैशुकं घृतम्१६९१मूत्रकृच्छ्रस्य संप्राप्तिः१७७१
गुल्मे संशोधनं१६९३दोषभेदेन मूत्रकृच्छ्रस्य लक्षणानि१७७२
गुल्मे भोजनम्१६९४मूत्रकृच्छ्रप्रमेहयोर्विशेषः१७८८
गुल्मे पिप्पल्यादिवटकाः१६९६मूत्रकृच्छ्रे कतिपययोगाः१७९१
वातगुल्मे हितमन्नपानम्१६९१०मूत्रकृच्छ्रप्रमेहयोश्चिकित्सायां विशेषः१७९११
वातगुल्मे बस्तिः१६९१२सरक्ते मूत्रकृच्छ्रे ऊषकादियोगः१७९१४
वातगुल्मे हरीतकीप्रयोगः१६९१३मूत्रकृच्छ्रेऽन्ये कतिपययोगाः१८०३
कुष्ठचिकित्साध्यायः ? ।शर्कराश्मर्योर्लक्षणं चिकित्सा च१८०१३
कुष्ठपूर्वरूपाणि१७११द्विव्रणीयचिकित्सिताध्यायः ? ।
वातपित्तकफसन्निपातोत्तराणां कुष्ठानां लिङ्गानि१७२१व्रणविषये जीवकस्य प्रश्नाः१८२४
दोषविशेषैः कुष्ठविशेषोत्पत्तिः१७२५कश्यपस्योत्तरम्१८२५
कुष्ठेषु साध्यासाध्यविभागः१७२९निजागन्तुभेदेन व्रणस्य द्वैविध्यम्१८३१
कुष्ठानामाश्रयभूता धातवः१७२१०दोषभेदेन व्रणानां लिङ्गानि१८३४
सिध्मस्य लक्षणम्१७२११व्रणानां नवविध उपक्रमः१८४२
विचर्चिकायाः लक्षणम्१७२१२दोषभेदेन व्रणोपक्रमाः१८४४
पामायाः लक्षणम्१७२१२व्रणबन्धनविधिः१८५१
दद्रोः लक्षणम्१७२१२व्रणे कल्कदानम्१८५५
किटिभस्य लक्षणम्१७२१३पच्यमानव्रणलक्षणम्१८६३
कपालस्य लक्षणम्१७२१४पक्वव्रणलक्षणम्१८६३
महारुष्कस्य लक्षणम्१७२१५तत्र चिकित्सा१८६४
मण्डलस्य लक्षणम्१७२१६व्रणे सवर्णकरणो योगः१८७१
विषजस्य लक्षणम्१७२१७व्रणे रोमसंजननो योगः१८७३
पौण्डरीकस्य लक्षणम्१७२१७बालानामष्टौ पिडकाः१८७५
श्वित्रस्य लक्षणम्१७२१७तासां नामानि१८७६
ऋष्यजिह्वस्य लक्षणम्१७२१८शराविका-कच्छपिका-जालिनी-सर्षपिकाऽ-लजीविनतानां लक्षणानि१८७७
शतारुष्कस्य लक्षणम्१७२१९विद्रध्याः लक्षणानि१८७१०
औदुम्बरस्य लक्षणम्१७२१९अरुंषिकायाः लक्षणानि१८७११
काकणस्य लक्षणम्१७२२०पिडकानां चिकित्सासूत्रम्१८९२
चर्मदलस्य लक्षणम्१७२२०अरुंषिकाणां चिकित्सा१८९३
एककुष्ठस्य लक्षणम्१७२२०अरकीलिकाय लक्षणं चिकित्सा च१९०२
विपादिकायाः लक्षणम्१७२२१बालानामागन्तुव्रणचिकित्सा१९१७
कुष्ठेषु दोषविशेषेण चिकित्सा१७२२२बालानां दद्रोर्निदानं चिकित्सा च१९११२
पृष्ठ 929स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

<p align="right">·५६९</p>
विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
बालानां रात्रौ स्नेहमर्दनोपदेशः१९२१मदात्यये तर्पणम्२०५१
बालानां दुस्सङ्ग्रहजनितव्रणचिकित्सा१९२५मदात्यये मद्यप्रयोगः२०५२
द्विव्रणीयचिकित्सितोपसंहारः१९३५मदात्यये आहारविधिः२०५४
प्रतिश्यायचिकित्सिताध्यायः ? ।मदात्यये विहारः२०६४
प्रतिश्यायस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः१९३१०मदात्यये वर्ज्यानि२०६६
प्रतिश्यायस्य सामान्यलक्षणम्१९४१मदात्यये कतिपययोगाः२०६१०
प्रतिश्यायस्य भेदाः१९४६फक्कचिकित्साध्यायः ? ।
प्रतिश्यायस्य वातिकादिभेदेन लक्षणानि१९४७फक्कलक्षणम्२०८१
प्रतिश्यायस्य चिकित्सा१९५२फक्कनिदानम्२०८३
उरोघातचिकित्सिताध्यायः ? ।फक्कभेदाः, तेषां लक्षणानि च२०८८
उरोघातस्य निदानम्१९७३फक्कचिकित्सा२१०१
उरोघातस्य चिकित्सा१९७५धात्रीचिकित्सिताध्यायः ? ।
शोथचिकित्सिताध्यायः ? ।धात्रीचिकित्साविषये जीवकस्य प्रश्नाः२१२३
शोथस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः१९८३कश्यपस्योत्तरम्२१२५
शोथस्य वातिकादिभेदेन लक्षणानि१९८६अग्निभेदेन धात्र्याश्चिकित्सा२१२१०
कृमिचिकित्सिताध्यायः ? ।मेदस्विन्याः धात्र्याश्चिकित्सा२१३१०
बालानां कृमिरोगे विडङ्गघृतम्२००३धात्रीरोगे बलातैलम्२१३१४
बालानां कृमिरोगे पथ्यम्२०११बलातैलातिदेशेनान्येषां तैलानां विधानम्२१५९
बालानां कृमिरोगे धात्र्या औषधादिसेवनं कर्तव्यं२०१३षष्ठीग्रहस्य निदानं चिकित्सा च२१७१
बालानां कृमिरोगे गुदे कटुतैलप्रयोगः२०१७धात्रीणामजीर्णचिकित्सा२१७१०
मदात्ययचिकित्साध्यायः ? ।कौमारभृत्यस्य भिषजः प्रशंसा२१७१६
मद्योत्थरोगभेदाः२०२३मातुः प्रशंसा२१८८
पानात्ययस्य लक्षणम्२०२४सिद्धिस्थानम् ७ ।
पानविभ्रमस्य लक्षणम्२०२६राजपुत्रीया सिद्धिः १ ।
पानापक्रमस्य लक्षणम्२०२६बस्तिकर्मविषये जीवकस्य प्रश्नाः२१९३
मद्यगुणाः२०२७कश्यपस्योत्तरम्२१९९
अतिसेवितमद्यदोषाः२०३५बालस्य कदा बस्तिकर्म कार्यमित्यत्र नानामुनीनां मतानि२२०१
मदात्ययस्य सामान्यलक्षणम्२०३९बस्तिदानविधिः२२१५
मदात्ययस्य वाताजादिभेदेन लक्षणानि२०४१एकान्तरं बस्तिविधानम्२२२१
मदात्यये लङ्घनम्२०४५निरूहबस्तिगुणाः२२२५

CC-0. JK Sanskrit Academy, Jammnu. Digitized by S3 Foundation USA

पृष्ठ 930स्थायी लिंक

५७० काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
निरूहयोग्या नरा:२२३७दत्तनस्यस्य हित आहारो विहारश्च२४२१
बस्तिकर्मप्रशंसा२२३९क्रियासिद्धिः ५ ।
त्रिलक्षणा सिद्धिः २ ।पञ्चकर्मणि अजीर्णमैथुनयानोच्चैर्भाष्यादिवा-
पञ्चकर्मसु त्रिविधयोगलक्षणान्यवेक्षेत२२४१२स्वापातिच-ङ्क्रमणस्थानासात्म्यादिव-
विशोधनं कदा देयम्२२५१र्जनोपदेशः२४२११
विरेचनगुणा:२२५४अजीर्णादिसेवनजा व्यापदस्तासां चिकित्सा
दुर्दान्तलक्षणम्२२५६च२४३१
अतिवान्तलक्षणम्२२५९वर्जिता बस्तयः२४३५
सम्यग्विरिक्तलक्षणम्२२६१बस्तिप्रणेतृदोषजा व्यापदस्तासां चिकित्सा
दुर्विरिक्तस्य लक्षणम्२२६५च२४३६
नस्यभेदा:२२६७बस्तिकर्मीया सिद्धिः ६ ।
नस्यस्य समहीनातियोगलक्षणानि२२६१०बस्तिकर्मणोऽयोगातियोगलक्षणं२४५६
स्वनुवासितलक्षणम्२२७३तच्चिकित्सा च
दुरुनुवासितलक्षणम्२२७४भृशमुत्पीडितबस्तेर्व्यापदस्तच्चिकित्सा च२४६३
सम्यङ्निरूढलिङ्गानि२२७६पञ्चकर्मीया सिद्धिः ७ ।
दुर्निरूढलक्षणम्२२८१पञ्चकर्मविषये जीवकस्य प्रश्नाः२४८३
अतिनिरूढलक्षणम्२२८३वमनानर्हा रोगाः२४८४
कर्मबस्तिलक्षणम्२२८४वमनार्हा रोगा रोगिणश्च२४८७
वमनविरेचनीया सिद्धिः ३ ।विरेचनार्हा रोगाः२४९३
वमनौषधपानविधि:२२८९अविरेच्याः२४९६
वमनस्य वेगसंख्यया हीनमध्योत्तमविभाग:२२९४शिरोविरेचनार्हा रोगाः२५०१
वमनान्तरं कर्तव्य उपचार:२२९५स्नेहननस्ययोग्याः२५०३
बालरोगे शिशुधात्र्योरुभयोरपि संशोधनोपदेश:२३११अनुवासनार्हाः२५०७
विरेचनौषधदानविधि:२३२६अनुवासनायोग्याः२५१२
उत्तमवमनविरेचनयोर्लक्षणम्२३३१निरूहणार्हाः२५१३
वमनविरेचनयोर्व्यापदस्तच्चिकित्सा च२३४३अनिरूह्याः२५१४
नस्तःकर्मीया सिद्धिः ४ ।निरूहानुवासनयोः प्रमाणम्२५१६
नस्यभेदा:२३८५लङ्घनीया रोगाः२५२१
नस्यदानविधि:२३८६बृंहणीया रोगाः२५२२
प्रधमनावपीडनयोर्विधि:२३८१३मङ्गलसिद्धिः ८ ।
नस्यदाने परिहार्याणि२३९३गृहस्थ्यैर्मङ्गलान्येव सेव्यानि२५२८
परिहार्याण्यपरिहरतो व्यापदस्तासां२३९५अनुवासननिरूहयोर्लक्षणम्२५२१०
चिकित्सा चअनुवासनार्थं शैशुकः स्नेहः२५३१
पृष्ठ 931स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

५७१

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
कतिपयनिरूहयोगाः२५३७धूपाभिमन्त्रणम्२६०१२
कल्पस्थानम् ८ ।लशुनकल्पाध्यायः ५ ।
धूपकल्पाध्यायः ४ ।लशुनविषये जीवकस्य प्रश्नाः२६२३
कतिपयधूपयोगाः२५५१कश्यपस्योत्तरम्२६२७
कौमारो धूपः२५५५लशुनस्य प्रागुत्पत्तिः२६२८
अपस्मारग्रहापहो धूपः२५५८लशुनस्य रसविपाकगुणाः२६३१
माहेश्वरः धूपः२५५१०लशुनप्रयोगानर्हाः२६४१२
आग्नेयः धूपः२५६१लशुनप्रयोगाईः कालः२६५६
भद्रङ्करः धूपः२५६३लशुनप्रयोगविधिः२६५७
रक्षोघ्नः धूपः२५६६लशुनप्रयोगे वर्ज्यानि२६६१४
प्रेतनिवारणः धूपः२५६८लशुनोपद्रवप्रतीकारः२६७१६
दशाङ्ग धूपः२५६११कतिपयलशुनकल्पाः२७०२
मोहः धूपः२५६१४गन्धमहन्नाम लशुनकल्पः२७१७
वारुणः धूपः२५६१६कटुतैलकल्पाध्यायः ६ ।
चतुरङ्गिकः धूपः२५७१प्लीहरोगे कटुतैलकल्पः२७३३
नन्दकः धूपः२५७३प्लीहरोगे हितो विहारः२७५१
कर्णधूपः२५७५प्लीहोदरहराः कतिपयोगाः२७५३
श्रीधूपः२५७७षट्कल्पाध्यायः ७ ।
ग्रहघ्नधूपः२५७९बालानामक्षिरोगोपशमनविषये जीवकस्य प्रश्नाः२७६१
पुण्यो धूपः२५७११कश्यपस्योत्तरम्२७६३
शिशुकः धूपः२५७१३अक्षिरोगे चक्षुष्याकल्पः२७६४
ब्राह्मधूपः२५८१पुष्पक-रोचना-रसाञ्जन-कतकफलानां कल्पाः२७७११
प्रतिधूपाः२५८३चक्षुष्या-रोचना-पुष्पक-रसाञ्जन-कतकफलानां गुणाः२७८४
अरिष्टो धूपः२५८७पञ्चेन्द्रियविवर्धनं पाञ्चभौतिकं तैलं२७८११
अपस्मारनाशनो धूपः२५८९शतपुष्पाशतावरीकल्पाध्यायः ८ ।
सर्वरोगहरः धूपः२५८१०शतपुष्पाशतावरीकल्पविषये जीवकस्य प्रश्नाः२८०३
गणधूपः२५९१कश्यपस्योत्तरम्२८०४
स्वस्तिको धूपः२५९२शतपुष्पागुणाः२८०५
ग्रहनाशनाः पञ्च धूपाः२५९३शतावरीगुणाः२८०७
गृहधूपः२५९५शतपुष्पाशतावरीकल्पार्हाः२८०९
धूपानामुपयोगः२५९६शतपुष्पाकल्पाः२८०१३
धूपनिर्माणविधिः२५९८
धूपभेदाः२६०१
धूपानां प्रागुत्पत्तिः२६०३
पृष्ठ 932स्थायी लिंक

५७२ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम् अष्टज्वरचिकित्सितोत्तराध्यायः १९]

विषयपृ.पं.विषयपृ.पं.
शतावरीकल्पाः२८२४विशेषकल्पाध्यायः ११ ।
रेवतीकल्पाध्यायः ९ ।सन्निपातज्वरविषये जीवकस्य प्रश्नाः३१९३
रेवत्याः प्रागुत्पत्तिः२८२८कश्यपस्योत्तरम्३२०१
कथंभूतां स्त्रियं जातहारिणी सज्जते२८५११सन्निपातज्वरहेतवः३२०२
कथंभूतानमनुष्याञ्जातहारिण्याविशति२८७१सन्निपातज्वरस्य दुश्चिकित्स्यत्वम्३२०८
जातहारिण्याविष्ठायाः स्त्रिया लक्षणानि२८९४सन्निपातज्वरस्य पूर्वरूपाणि३२१३
जातहारिण्या भेदास्तेषां लक्षणानि च२८९११सन्निपातज्वरस्य भेदास्तेषां लक्षणानि च३२१४
कस्यामवस्थायां जातहारिण्याविशति२९४१सन्निपातज्वरे शीतलघृतयोर्निषेधः३२७१
याः स्त्रिय आविश्य जातहारिण्यन्यां-<br>स्त्रियं प्रविशति तासां वर्णनम्२९४५सन्निपातज्वरे को दोष आदावुपक्रम्य इत्यत्र<br>विचारः३२७८
तिरश्च्या जातहारिण्या वर्णनम्२९६१संनिपातज्वरे क्षौद्रनिषेधः३२८७
जातहारिणीग्रस्तस्य शिशो रूपाणि२९९३संनिपातज्वरे प्रारम्भोपक्रमाः३२८११
प्रजावरणबन्धविधिः३००२संनिपातज्वरे लङ्घनम्३२९१
भोजनकल्पाध्यायः १० ।संनिपातज्वरे स्वेदनम्३२९७
भोजनविषये जीवकस्य प्रश्नाः३०४१संनिपातज्वरे तृष्णाप्रशमनाय पानीयम्३३१२
बुभुक्षितपिपासितयोर्लक्षणानि तत्रोपचारः३०५१संनिपातज्वरे पेयायूषरसादिविधानम्३३१८
तृष्णाया निदानम्३०५१३संनिपातज्वरे विरेचनम्३३३१
अपतर्पितस्य लिङ्गानि३०६१संनिपातज्वरे कषाययोगाः३३३३
मन्दाशितस्य लिङ्गानि३०६३संनिपातज्वरे उरःक्षतोपद्रवलक्षणम्३३५१
अत्यशितमन्दाशितयोश्चिकित्सा३०६५संनिपातज्वरे पित्तप्रकोपोपचिकित्सा३३५५
सम्यग्भुक्तवतो लक्षणानि३०६७संनिपातज्वरे कटुकं सर्पिः३३५९
भोजनपानकालौ३०६११निवृत्तसन्निपातो यथा रक्ष्यः३३६५
भोज्यानुपूर्वीवर्णनम्३०६१२सन्निपातस्यासाध्यलक्षणम्३३७१
येषां शीतं जलं पथ्यम्३०८११निवृत्तसन्निपातस्य हित आहारो विहारश्च३३७३
येषु देशेषु यद्यत् सात्म्यं तद्देशवासिनस्तैरेव<br>भोज्यैरुपक्रम्याः३०९५सन्निपातज्वरे वर्जनीयानि३३७११
पेयाया गुणाः३१०१४सन्निपातज्वरे पथ्यान्यन्नपानानि३३८१
आमाशयवर्णनम्३११५संहिताकल्पाध्यायः १२ ।
येषां मांसरसो हितः, येषां चाहितः३११७काश्यपसंहितायाः स्थानाध्यायनिरूपणम्३३९१
तक्रगुणाः३१११५एतत्तन्त्राध्ययनफलम्३३९१२
मण्डयूषयोर्गुणाः३१२३रोगाणां प्रागुत्पत्तिः३४०१
यवागूगुणाः३१३११अस्य तन्त्रस्य प्रतिसंस्कारेतिहासः३४०७
क्षीरगुणाः३१४१खिलस्थानम् ९ ।
इक्षुरसगुणाः३१७५विषमज्वरनिर्देशीयाध्यायः १ ।
विषमज्वरविषये जीवकस्य प्रश्नाः३४२३
पृष्ठ 933स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

५७३

विषयपृ.पविषयपृ.प
कश्यपस्योत्तरम्३४२९ज्वरे विपरीतप्रकृतौ सति सुखसाध्यत्वम्३५९३
समविषमज्वयोर्लक्षणम्३४३१केषां शमनं केषां च शोधनं हितम्३५९६
विषमज्वरस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः३४३४शमनशोधनयोर्लक्षणम्३५९१०
विषमज्वरलक्षणम्३४४१शमनीयानि द्रव्याणि३६०३
विषमज्वरस्य पुनः पुनरभ्यागमने हेतुः३४४५शोधनानि३६०६
सततकान्येद्युष्कतृतीयकचतुर्थकानां लक्षणानि३४५६शमनशोधनानि द्रव्याणि३६०९
चतुर्थकज्वरे दैवव्यपाश्रयचिकित्सा३४६७दोषोपशमलक्षणम्३६०१३
पञ्चमादिदिने विषमज्वरानभ्यागमने हेतुः३४८१संक्षेपतश्चिकित्सोपदेशः३६१२
मोक्षकाले ज्वराभिवर्धने हेतुः३४८५चिकित्सा कथं विधेया३६१४
ज्वरविसृष्टौ हेतुः३४९२आर्षप्रयोगास्तथैव प्रयोक्तव्याः, तत्राविज्ञाय प्रक्षेपापचयौ न विधेयौ३६१७
शीतपूर्वदाहपूर्वज्वरयोर्हेतुः३४९३वयःशरीराद्यवेक्ष्य मात्रा विधेया३६२१
ज्वरे शिरोभितापे पादशैत्ये च हेतुः३५०१०भैषज्योपक्रमणीयाध्यायः ३ ।
ज्वरे उष्णोपक्रमे हेतुः३५११भैषज्योपक्रमादिविषये जीवकस्य प्रश्नाः३६२६
जीर्णविषमज्वरचिकित्सा३५११०कश्यपस्योत्तरम्३६३१८
विषमज्वरे दोषाधिक्येन चिकित्साविशेषः३५२२रोगभेदाः३६४४
विषमज्वरे सामान्यचिकित्सा३५२६शारीरव्याधिहेतवः३६४७
विशेषनिर्देशीयाध्यायः २ ।मानसव्याधिहेतवः३६४८
सर्वज्वरचिकित्साविषये जीवकस्य प्रश्नाः३५४३शारीरमानसरोगयोः प्रतीकारः३६५१
कश्यपस्योत्तरम्३५४६निजागन्तुभेदेन रोगद्वैविध्यम्३६५३
अवस्थायां प्रयुक्तभेषजस्य गुणकारित्वम्३५४८औषधभेदाः, तल्लक्षणं च३६५८
कस्मिञ्ज्वरे वमनं न देयम्३५४९कषायशब्दनिरुक्तिः३६६३
कस्मिञ्ज्वरे वमनं न देयम्३५४१२कीदृशं भेषजं राजार्हं भवति३६६७
ज्वरे शिरोविरेचनम्३५५१सप्तविधकषायभेदास्तेषां लक्षणानि च३६६११
ज्वरे दोषबलाबलभेदेन चिकित्साभेदः३५५३दशौषधकालाः३६७९
आमज्वरस्य लिङ्गानि३५५८कस्यामवस्थायां केषु च भेषजं न प्रयोज्यम्३६९५
निरामज्वरस्य लिङ्गानि३५५११ऊनद्वादशवर्षाणामेकान्तेन भेषजदाननिषेधः३६९१०
बहिर्मार्गगतज्वरलक्षणं तत्र चिकित्सा च३५६१कीदृशं भेषजं न योज्यम्३७०२
दोषदुर्बलौषधदुर्बललक्षणानि चिकित्सा च३५६४कीदृशं भेषजमवचार्यम्३७०५
ज्वरापहो लंघनादिक्रमः३५७७औषधदानविधिः३७०९
ज्वरे कषायः कदा देयः३५७९पीतौषधेन वर्ज्यानि३७०१२
ज्वरे संशमनम्३५८४जीर्यमाणभेषजलिङ्गानि३७११
ज्वरे सर्पिः३५८६अन्नकालस्य लक्षणम्३७१३
ज्वरे विरेचनम्३५८१०त्रिविधवयोभेदाः३७१५
ज्वरे निरूहानुवासनौ३५९१
पृष्ठ 934स्थायी लिंक

५७४ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पविषयपृ.प
वयोभेदेन भेषजमात्राभेदः३७२१ओदनदोषाः३८४१२
भेषजमात्रानिर्णयेऽग्न्यृतुसात्म्यादीन्यप्यवेक्षेत३७४१४यवागूसाधनपरिभाषा३८५१
योगज्ञस्य भिषजः प्रशंसा३७५३यवागूदोषाः३८५४
तीक्ष्णमृदुमध्यौषधयोग्या नराः३७६४विविधरोगेषु यवागूविधानम्३८५८
यूषनिर्देशीयाध्यायः ४ ।भोज्योपक्रमणीयाध्यायः ५ ।
आहारप्रशंसा३७७४आहारगुणाः३८७९
आहारभेदाः३७८३भोजनविधिः३८७१२
आहारगुणः३७८८आरोग्यलिङ्गानि३८८५
यूषगुणाः३७९५अन्नकालाः३८९१
यूषनिरुक्तिः३७९९भोजनविधिनोपभुञ्जतो गुणाः३८९२
यूषयवाग्वोर्लक्षणम्३७९११मधुरादिरससात्म्यताया गुणा दोषाश्च३९२८
यूषभेदाः३७९१३घृतक्षीरतैलमांससात्म्यताया गुणाः३९३३
यूषरागखाडवपानकानां लक्षणम्३८११भोजनोपकल्पना३९३९
वातरोगे हिता यूषाः३८१३असम्यक्परिपाकहेतवः३९४६
क्वाथकल्कयोः पर्यायाः३८१८समशनस्य लक्षणम्३९५१
मुद्गयूषः३८११०अध्यशनस्य लक्षणम्३९५१
विरसिकायूषः३८११२प्रमृताशनस्य लक्षणम्३९५२
रोचनयूषः३८११३विषमाशनस्य लक्षणम्३९५२
दाडिमयूषः३८११३विरुद्धाशनस्य लक्षणम्३९५३
धात्रीयूषः३८११४अजीर्णाशनस्य लक्षणम्३९५३
चित्रकयूषः३८११५अत्यशनस्य लक्षणम्३९५४
मूलकयूषः३८११७चतुर्विंशतिभोजनोपकल्पनाः केषु योज्याः३९५६
पञ्चकोलयूषः३८२२रसदोषविभागीयाध्यायः ६ ।
धान्ययूषः३८२४रसदोषविभागज्ञस्य भिषजः प्रशंसा३९६१
कुलत्थयूषः३८२८दोषभेदतो व्याधीनां द्विषष्ठिधा कल्पना३९६३
फलयूषः३८२१०रसानां त्रिषष्ठिधा कल्पना३९८३
पुष्पयूषः३८२१२दोषभेदानवेक्ष्य रसा योज्याः३९९३
पत्रयूषः३८३१कफजे व्याधौ कटुतिक्तकषायाः क्रमशो योज्याः४००३
वल्कलयूषः३८३३पित्तजे व्याधौ तिक्तस्वादुकषायाः क्रमशो योज्याः४००८
पल्लवयूषः३८३५वातजे व्याधौ लवणाम्लकषायाः क्रमशो योज्याः४००१२
काम्बलिकयूषः३८३१०
महायूषः३८३१४
मूलकयूषः३८४४
ओदनगुणाः३८४११
पृष्ठ 935स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका ५७५

पृ.पपृ.प
पूर्वोक्तरसप्रविचारणाया ज्वरे<br>उदाहरणरूपेण प्रयोगदर्शनम्४०११निरूहगुणाः४३०१
दोषविकल्पानवेक्ष्य रसानां प्रक्षेप्रावकषौँ<br>विधेयौ४०१९सम्यङ्निरूढलिङ्गानि४३०४
पूर्वोक्तद्विषष्टिदोषभेदानां विस्तरतो वर्णनम्४०२३निरूहायोगातियोगलिङ्गानि४३०७
पूर्वोक्तद्विषष्टिरसभेदानां विस्तरतो वर्णनम्४०४१४निरूढस्यानुवासनप्रयोगः४३०९
संशुद्धिविशेषणीयाध्यायः ७ ।अनुवासनगुणाः४३१५
संशोधनमधिकृत्य षट्सु ऋतुषु दोषाणां<br>संचयप्रकोपोपशमवर्णनम्४०७९अनुवासनार्थं फलतैलम्४३२१
हेत्वीरितदोषस्य शीघ्रोपक्रमोपदेशः४०९३अनुवासनार्थं एरण्डबस्तिः४३२१२
बहुदोषस्य लक्षणम्४१०१अनुवासनमात्राः४३३१
बहुमध्याल्पबलेषु दोषेषु चिकित्साविशेषः४१०४निरूहमात्रा४३४१
स्नेहनगुणाः४१११प्रधानमध्यावरा मात्राः केषु योज्याः४३४४
स्वेदनगुणाः४११२रक्तगुल्मविनिश्चयाध्यायः ९ ।
शोधनगुणाः४११४रक्तगुल्मविषये जीवकस्य प्रश्नाः४३४११
शोधनविधिः४१३१कश्यपस्योत्तरम्४३५१४
शुद्धस्यान्नसंसर्जनक्रमः४१३९गर्भाशयस्य रजस उत्पत्तेश्च वर्णनम्४३५१७
वमनविधिः४१४११रक्तगुल्मस्य संप्राप्ति४३६१०
विरेचनविधिः४१७२रक्तगुल्मस्य लक्षणानि४३७९
प्रधानमध्यमावरशुद्धिलक्षणम्४१७९रक्तगुल्मस्य निरुक्तिः४३८५
वमनविरेचनयोर्व्यापदस्तासां चिकित्सा च४१७११रक्तगुल्मे गर्भसमानलक्षणोत्पत्तौ हेतुः४३९१
कथंभूतं भेषजं सम्यक्शुद्धिमावहति४१९१२रक्तगुल्मे कालप्रकर्षे हेतुः४३९१०
बस्तिविशेषणीयाध्यायः ८ ।रक्तगुल्मस्य दशममासात्परमुपक्रम्यत्वे हेतुः४४०१
बस्तिकर्मणः प्रशंसा४२०७रक्तगुल्मगर्भयोर्विशिष्टलक्षणानि४४०४
बस्तिकर्मणस्त्रयो भेदास्तेषां लक्षणानि च४२१५रक्तगुल्मगर्भयोर्निश्चयं विधायैव चिकित्सा<br>विधेया४४१३
चतुर्भद्राख्यश्रुतार्थो बस्तिकल्पः४२३१०पूर्णे प्रसवकाले प्रवर्तमानरक्तनिवारणनिषेधः४४२५
अयुग्मबस्तिदानोपदेशः४२४५रक्तगुल्मे चिकित्सासूत्रम्४४२८
बस्तिकर्मसाध्या रोगाः४२४१०रक्तगुल्मे वर्ज्यानि४४३१
निरूहप्रणिधानविधिः४२५१रक्तगुल्मोपद्रवाः४४३२
निरूहबस्तिप्रमाणोत्कर्षापकर्षविधिः४२६८रक्तगुल्मस्य शैथिल्यकरण- भेदनार्थं<br>चिकित्सा४४३३
कथंभूतं निरूहमुपकल्पयेत्४२८१अन्तर्वलीचिकित्सिताध्यायः १० ।
अतोऽन्यथाप्रयोगे व्यापदः४२८४अन्तर्वत्नीचिकित्सितोपक्रमः४४५३
कथंभूतो बस्तिः प्रशस्यते४२९९गर्भिण्या ज्वरस्य विशेषतः कष्टकारकत्वम्४४५५
गर्भिण्या ज्वरस्य निदानम्४४५७

५९ का. सं.

पृष्ठ 936स्थायी लिंक

५७६ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पविषयपृ.प
गर्भिणीज्वरस्य चिकित्सासूत्रम्४४५१०त्रिविधदेशभेदेन सूतिकोपक्रमे विशेषः४६७८
तरुणे गर्भे अभ्यङ्ग-शिरोविरेक-धूमपान-स्वेद-वमन-स्रंसनास्थापनानुवासननिषेधः४४७२सूतिकाज्वरस्य निदानम्५६९१
गर्भिण्याः वातज्वरे हिता योगाः४४८६सूतिकाज्वरस्य दुरुपक्रमत्वे हेतुः४६९७
गर्भिण्या पित्तज्वरे हिता योगाः४४९१०वातजादिभेदेन सूतिकाज्वरस्य लक्षणानि४७०१०
गर्भिण्याः श्लेष्मज्वरे हिता योगाः४५०७स्तन्यागमोत्थज्वरस्य लक्षणम्४७११०
गर्भिण्याः संसृष्टज्वरे हिता योगाः४५०१०सूतिकाया आगन्तुज्वरलिङ्गानि४७२१
मद्यपाया गर्भिण्याश्चिकित्सा४५१६सूतिकाज्वरे अवस्थाभेदेनोपक्रमः४७३९
गर्भिण्या अतिसारे चिकित्सा४५१११वातजे सूतिकाज्वरे चिकित्सा४७४११
गर्भिण्या परिकर्तिकायां चिकित्सा४५५७पित्तजे सूतिकाज्वरे चिकित्सा४७६१०
गर्भिण्या मुखपाके चिकित्सा४५६१कफजे सूतिकाज्वरे चिकित्सा४७८९
गर्भिण्या आक्षेपाकपतानकयोश्चिकित्सा४५६५सन्निपातजे सूतिकाज्वरे चिकित्सा४७९१४
गर्भिण्या छर्द्यां चिकित्सा४५७३जातकर्मोत्तराध्यायः १२ ।
गर्भिण्या कामलायां चिकित्सा४५८३प्रथमे मासि शिशोः सूर्योदयस्य दर्शनोपस्थापनं प्रदोषे चन्द्रमसश्च४८३३
गर्भिण्या हृद्रोगे चिकित्सा४५८५चतुर्थे मासि शिशोः अन्तर्गृहान्निष्क्रमणविधिः४८३५
गर्भिण्या कासे चिकित्सा४५८११षष्ठे मासि भूमावभ्यासार्थं सकृदुपवेशनविधिः४८३१२
गर्भिण्या दोषभेदेन जायमानेषु कासेषु चिकित्सा४५८१२शिशोश्शिरोपवेशननिषेधः४८५१
गर्भिण्या श्वासरोगे चिकित्सा४५९३षष्ठे मासि शिशोः फलप्राशनम्४८५८
गर्भिण्या ऊर्ध्ववाते चिकित्सा४५९१०जातदन्तस्य दशमे मासि अन्नप्राशनविधिः४८५९
गर्भि ङ्कायां चिकित्सा४५९११बालानाम्नदानविधिः४८७१
गर्भिण्या मूत्रग्रहेषु चिकित्सा४५९१४कुक्कुणकचिकित्साध्यायः १३ ।
गर्भिण्या चतुर्थादिमासेषु जायमानरोगचिकित्सा४६०३कुक्कुणकस्य निदानम्४८७९
गर्भिण्या विषाबाधाचिकित्सा४६१३कुक्कुणकस्य लिङ्गानि४८८८
गर्भिण्य अरिष्टालिङ्गानि४६११०कुक्कुणकस्य चिकित्सा४८८१२
गर्भिण्य हितो विहारः४६३१२विसर्पचिकित्सिताध्यायः १४ ।
सूतिकोपक्रमणीयाध्यायः ११ ।विसर्पविषये वृद्धजीवकस्य प्रश्नाः४९६३
चतुःषष्टिर्दुब्भजातामयाः४६४११कश्यपस्योत्तरं४९७३
सूतिकोपक्रमेऽप्रमत्तेन भवित यम्४६६१विसर्पस्य प्रागुत्पत्तिः४९७४
सूतिकाया उदरे पीडनपूर्वकं पट्टवेष्टनम्४६६५विसर्पस्य निरुक्तिः४९७६
सूतिकायाः स्वेदनम्४६६९विसर्पस्य निदानम्४९७७
सूतिकायाः धूपनम्४६७१विसर्पस्य भेदाः४९८१
सूतिकायाः अन्नपानविधिः४६७२विसर्पे रक्तावसेकवस्य परमौषधत्वम्४९८३
विसर्पस्य वातजादिभेदेन लक्षणानि४९८६
पृष्ठ 937स्थायी लिंक

विषयानुक्रमणिका

<div align="right">५७७</div>
विषयपृ.पविषयपृ.प
विसर्पस्य सामान्यचिकित्सा४९९१शोथानां सामान्यचिकित्सा५२१९
वातजविसर्पस्य चिकित्सा४९९४वातिकशोथस्य चिकित्सा५२४६
पैत्तिकविसर्पस्य चिकित्सा५०१७पैत्तिकशोथस्य चिकित्सा५२५११
श्लैष्मिकविसर्पस्य चिकित्सा५०४११कफजशोथस्य चिकित्सा५२६१३
संसर्गजविसर्पस्य चिकित्सा५०६११आगन्तुकशोथस्य चिकित्सा५२९६
चर्मदलचिकित्सिताध्यायः १५ ।शोथोपद्रवाः चिकित्सा५२९७
चर्मदलविषये वृद्धजीवकस्य प्रश्नाः५०७५शूलचिकित्सिताध्यायः १८ ।
कश्यपस्योत्तरम्५०८३शूलस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः५३०३
चर्मदलस्य निदानम्५०८४शूलस्य वातजादिभेदेन लिङ्गानि५३०७
महतां चर्मदलासंभवे हेतुः५०८७वातिशूलस्य चिकित्सा५३०११
चर्मदलभेदाः५०८९पैत्तिकशूलस्य चिकित्सा५३१४
वातिकचर्मदलस्य निदानसंप्राप्तिपूर्वकं लक्षणम्५०९१श्लैष्मिकशूलस्य चिकित्सा५३११२
पैत्तिकचर्मदलस्य निदानसंप्राप्तिपूर्वकं लक्षणम्५०९६शूले घृततैल्योः५३३७
श्लैष्मिकचर्मदलस्य निदानसंप्राप्तिपूर्वकं लक्षणम्५१०१शूले बस्तियोगाः५३४८
सान्निपातिकचर्मदलस्य निदानसंप्राप्तिपूर्वकं लक्षणम्५१०७अष्टज्वरचिकित्सितोत्तराध्यायः १९ ।
चर्मदलस्य साध्यासाध्यत्वविचारः५१०११वातज्वरहरा योगाः५३६७
वातिकचर्मदलस्य चिकित्सा५१११वातश्लेष्मज्वरहरा योगाः५३८११
पैत्तिकचर्मदलस्य चिकित्सा५१११२ज्वरे दोषविशेषेण चिकित्साविशेषः५४०१
श्लैष्मिकचर्मदलस्य चिकित्सा५१२१०सन्निपातज्वरचिकित्सा५४०५
अम्लपित्तचिकित्सिताध्यायः १६ ।मधुन उष्णयोगनिषेधः५४३२
अम्लपित्तस्य निदानपूर्विका संप्राप्तिः५१४३क्षीरगुणविशेषीयाध्यायः २० ।
अम्लपित्तस्य लक्षणम्५१५५क्षीरभेदाः५४४४
अम्लपित्तस्य चिकित्सा५१६१क्षीरसामान्यगुणाः५४४७
अम्लपित्तस्य उपद्रवाः५१८१०गोक्षीरगुणाः५४५३
शोथचिकित्सिताध्यायः १७ ।महिषीक्षीरगुणाः५४६१३
शोथस्य निदानम्५१९४अजाक्षीणगुणाः५४७१
शोथस्य भेदाः५१९९उष्ट्रीक्षीरगुण५४७४
शोथानां वातजादिभेदेन लिङ्गानि५२०२पानीयगुणविशेषीयाध्यायः २१ ।
शोथानां असाध्यलिङ्गानि५२१८हंसोदकगुणाः५४८१
ऋतुभेदेनोदकगुणाः५४८४
अप्रशस्तं जलं५४९१
आन्तरिक्षजलगुणाः५४९३
देशभेदेन नदीगुणाः५४९६
पृष्ठ 938स्थायी लिंक

५७८ काश्यपसंहिता वा वृद्धजीवकीयं तन्त्रम्

विषयपृ.पविषयपृ.प
औद्भित्पदिजलगुणाः५४९९नानाविधपशुपक्षिणां५५४२
पानार्हं जलं५५०१नानाविधजलचरमांसगुणाः५५६३
पानायोग्यं जलं५५०३मांसवर्गेषु श्रेष्ठाः प्राणिनः५५७५
भक्तादिमध्यान्तपीतजलगुणाः५५०१२शरीरावयवेषु गुरुलघुत्वम्५५७९
शृतशीतजलगुणाः५५११अवस्थाविशेषेण गुरुलघुत्वम्५५८१
ऋतुभेदे पेयं जलं५५१७शरीर-भोजन-देशादिविशेषेण५५८४
मांसगुणविशेषीयाध्यायः २२ ।देशसात्म्याध्यायः २३ ।
मांससामान्यगुणः५५२३मध्यदेशः, तज्जानां सात्म्यं च५५९३
मांसरसगुणाः५५२८पूर्वदेशाः, तज्जानां सात्म्यं च५५९८
संस्कारविशेषेण मांसगुणाः५५३६दक्षिणदेशाः, तज्जानां सात्म्यं च५६०३
पृष्ठ 939स्थायी लिंक

CC-0. JK Sanskrit Academy, Jammmu. Digitized by S3 Foundation USA

पृष्ठ 940स्थायी लिंक

CC-0. JK Sanskrit Academy, Jammmu. Digitized by S3 Foundation USA